de Architect
  • Start gratis proefperiode
  • Inloggen
  • Actueel
    4
  • Dossiers
    • Ontwerppraktijk
    • Duurzaam bouwen
    • Woningbouw
    • Maatschappij en cultuur
    • Renovatie en transformatie
  • Focus
    • De stad als bouwterrein
    • Mevr. De Architect 2.0
    • Paris Proof
    • Schoonheid in architectuur
    • Vakmanschap
    • Goed opdrachtgeverschap
    • Architectuur als culturele waarde
  • Podcasts
  • Projecten
  • Magazine
  • Archief
  • Bedrijven
Hoe beter we wonen organiseren, hoe minder we het begrijpen
Beeld Gé Tielens

Hoe beter we wonen organiseren, hoe minder we het begrijpen

Merel Pit
Gepubliceerd: 17 apr. 2026

We zijn het wonen steeds beter gaan regelen, maar niet per se beter gaan begrijpen. De conceptwoning laat zien hoe ver we kunnen komen met standaardisatie. Verdichtingsprojecten tonen hoeveel stad we kunnen maken op een klein oppervlak. Tegelijkertijd is het klassieke ideaal van 'huisje, boompje, beestje' voor een groeiende groep simpelweg onbereikbaar.

Onverwacht ligt er een mooie les begrijpend wonen in de flat Klieverink in de Bijlmermeer, waar Gus Tielens opgroeide. In een conceptwoning, wat dus helemaal niet zo nieuw is. ‘Mijn herinneringen zijn ongetwijfeld gekleurd door nostalgie, maar nu ik er als architect op terugkijk, zie ik hoe slim de plattegronden zijn ontworpen.’

Gus Tielens onderzoekt de conceptwoning: ‘Een optelsom van mooie woningplattegronden maakt nog geen goed gebouw’

Zo is er een kastenwand met doorgeefluik tussen keuken en woonkamer. En de voor- en achterkamer verspringen als een moderne interpretatie van de kamer-en-suite. ‘Daar hing bij ons een schommel en kon door een skaileren schuifwand een extra kamer worden gecreëerd.’ Ze woonde op de eerste verdieping, waar de galerij extra diep was. ‘In de zomer aten we daar vaak buiten.’

De plattegrond stond vast, maar het wonen heeft hier betekenis gekregen doordat architect Fop Ottenhof (1906-1968) ruimte wist te maken voor leven, gemeenschap en toe-eigening.

Wonen is geen oplosbaar systeemprobleem. Geen praktische puzzel, ‘maar ook een emotionele toestand’, zo stelt Jheronimo Ypsilon. Een jaar lang boog het kunstenaarsduo zich over de toekomst van het wonen in opdracht van Trudo. Het doel was om de Eindhovense woningcorporatie een spiegel voor te houden. ‘Architectuur gaat vaak over het zichtbare, maar deze serie duwt juist naar het onzichtbare: verwachting, taal, ritueel, sentimentele hechting en het idee van “toekomst”.’

Kunstenaarsduo Jheronimo Ypsilon over wonen in 2050: ‘Niet alleen een praktische puzzel, maar ook een emotionele toestand’

In de podcast met Indira van ’t Klooster die volgende week online komt stelt ze: ‘Alles wat niet efficiënt is, is goed voor de architectuur.’ En dus ook voor fijn wonen.

Groet! Merel

Merel Pit

Merel Pit

Hoofdredacteur de Architect

Merel Pit (1981) is sinds januari 2021 hoofdredacteur van de Architect. Daarmee is ze terug op haar ‘oude nest’ waar ze in 2008 als vakredacteur haar carrière in de architectuurjournalistiek begon. Heb je input voor sterke verhalen? Mail haar op merelpit@vmnmedia.nl.

de Architect – Thema: Architectuur

Ontvang eens per vier weken achtergronden, inspiratie en verdieping op het gebied van architectuur.

Lees ook

  • Boven: Portiekflat Akbarstraat, beeld Loes van Duijvendijk. Onder (v.l.n.r.): E-1027 door Eileen Gray. Museum Kanazawa door Kazuyo Sejima
    Must reads1 mei 26

    Nieuwe stemmen, scherpe inzichten: twee architecten die je móet lezen

    Soms ontvangt de redactie een ingezonden artikel dat meteen staat als een huis. Een opiniestuk waar we redactioneel bijna niks meer aan hoeven doen. Zoals het artikel van Marianne Boonekamp waarin ze boud stelde: dat vrouwen uit de architectuur verdwijnen is niet de kern van het probleem, maar een symptoom van een verziekte branche.

  • Beeld Anna Odulinska
    Must reads24 apr. 26

    Acupunctuurverdichting verdient meer onderzoek

    Stedelijk verdichten betekent: nieuwe woningen realiseren tussen, op en in bestaande gebouwen om zo de bestaande stad compacter maken. Tenminste, dat dacht ik. Maar na het maken van de nieuwe printeditie over 'De stad als bouwplaats' weet ik wel beter. Verdichten door kleine gaten in het stedelijk weefsel op te vullen, is veel te complex.

  • Beeld Ossip van Duivenbode
    Must reads10 apr. 26

    Verdichten: niet alleen meer bouwen, maar ook anders wonen

    Volgende week verschijnt de nieuwe editie van de Architect over 'De stad als bouwterrein'. In onze zoektocht naar architectonische hoogstandjes, stuitten we o.a. op De Piek in Rotterdam, Hooghe Delft in Delft en de parkvilla's van Elzenhagen in Amsterdam-Noord. Alle drie projecten met vooral woningen in het midden- en hogere segment, al zitten er in De Piek naast super-de-luxe lofts met een eigen aanlegsteiger ook sociale huurwoningen. En dat terwijl betaalbaarheid het woningdebat domineert. Op de redactie konden we het lastig met elkaar rijmen. 

  • Onderzoek naar huishoudsamenstellingen. Beeld STAR strategies + architecture
    Must reads3 apr. 26

    We bouwen te veel voor spreadsheets en te weinig voor mensen

    Voor het ontwerp van onze gebouwde omgeving - of het nu om woningen of openbare ruimte gaat - kijken we niet goed naar hoe mensen werkelijk leven. Dit is deze week de boodschap van zowel Beatriz Ramo als Eva James. Beide zetten zich af tegen een manier van ontwerpen die vertrekt vanuit bestaande systemen, aannames en efficiëntie.

Uitgelicht door de redactie

  • V.l.n.r. WiLMa19. Beeld Christoph Löffler; Spiegelfabrik. Beeld Andrew Alberts; Collegium Academicum. Beeld Sabine Arndt
    Achtergrondgisteren

    5 Duitse voorbeelden laten zien: wooncoöperaties maken wonen democratisch en betaalbaar

    Van naoorlogse schoolgebouwen tot oude fabrieken, wooncoöperaties maken van alternatieve locaties een thuis - gebouwd door en voor de mensen die er wonen. Collectief wonen biedt kansen voor de Nederlandse woningmarkt, en speelt in op actuele vraagstukken in de maatschappij: hoe maken we woningen betaalbaar én verbinden we mensen met elkaar?

  • Het Scholenatelier, KC Tanthof-West. Beeld PF visual
    nieuwsgisteren

    Consortium Het Scholenatelier gaat meerdere kindcentra ontwerpen in Delft met modulair houten bouwsysteem

    De gemeente Delft heeft een raamovereenkomst gesloten met drie consortia voor het ontwerp van tien kindcentra in Delft in de komende tien tot vijftien jaar. Een van deze consortia is Het Scholenatelier. Ze wonnen met een modulair houten bouwsysteem. Dit wordt direct toegepast in het ontwerp voor Kindcentrum Tanthof-West.

  • Portiekwoningen in Amsterdam-West, voor (links) en na (rechts) de transformatie voor BureauVanEig. Beeld Loes van Duijvendijk
    column31 mei 26

    Het architectenbureau van de toekomst

    In mijn jeugd hoorde ik vaak de naam 'Kolenkitbuurt'. Mijn moeder was er eind jaren zestig jongerenwerker en ze had een grote liefde ontwikkeld voor deze Amsterdamse volksbuurt, waar veel mensen uit verschillende culturen samenwonen. De wijk kwam in 2009 in het nieuws als de 'meest problematische wijk van Nederland', met veel armoede, criminaliteit en werkloosheid.

Eerder verschenen

  1. OBA Next Lab Kraaiennest, Amsterdam - A-W-R, Matter Makers, BA-Z Studio
  2. GesponsordPrefab aluminium elementen verkorten bouwtijd en beperken overlast
  3. Wat als de nieuwe architect geen sterarchitect meer is maar een sterambtenaar?
  4. Is Sweco de toekomst van architectuur - of het einde van het klassieke architectenbureau?
  5. 6 belangrijke veranderingen door aanscherping BENG: duurzaam bouwen geen vrijblijvende ambitie meer
  6. MVRDV en OODA transformeren 28 hectare versnipperd spoorweggebied tot bruisende stadswijk in Lissabon
  7. Lokaal, ambachtelijk én duurzaam: hoe met de Gent Waste Brick de baksteen opnieuw is uitgevonden
  8. KC Meerdijk, Waalwijk - RAU Architects
  9. ARC27 Niet Verhuizen maar Verbouwen Award: ontmoet de jury
  1. GesponsordNatuurlijke ventilatie voor 18 biobased woningen in Reeve
  2. Circulaire brug van Rademacher / De Vries wint aanbesteding in Amsterdam-Noord
  3. Nederlands onbekendste bekende ontwerper - Tentoonstelling Kho Liang Ie in Stedelijk Museum Amsterdam
  4. Zend in voor de ARC Awards! Deadline: 12 juni
  5. Raadhuis, Udenhout - Manual Makers
  6. KAAP, Amsterdam - Powerhouse Company, Orange Architects en NEXT architects
  7. Van Loos tot AI: wat is het werk van de architect?
  8. Shenzhen ontwikkelt zich van megastad naar microgemeenschap. Wat kunnen Nederlandse architecten hiervan leren?
  • Nieuwsbrieven
  • Klantenservice
  • Contact

Dossiers

  • Ontwerppraktijk
  • Duurzaam bouwen
  • Woningbouw
  • Maatschappij en cultuur
  • Renovatie en transformatie

Actueel

Platform

  • Printuitgave
  • Digimazine
  • ARC Awards
  • Projectbezoeken

Focus

  • Paris Proof
  • Schoonheid in architectuur
  • Vakmanschap
  • Goed opdrachtgeverschap
  • Architectuur als culturele waarde
  • Mevr. De Architect 2.0

Volg de Architect

  • Facebook
  • LinkedIn
  • Instagram
  • Spotify

de Architect is onderdeel van VMN media. Lees in ons manifest waar VMN media voor staat. Op gebruik van deze site zijn de volgende regelingen van toepassing: Algemene Voorwaarden en Privacy en Cookie beleid | Privacy instellingen