Als je woonboerderij is ontwricht door een aardbeving, wat doe je dan? Opbouwen in haar oude staat, of slopen en op het fundament een nieuw huis bouwen? Een echtpaar in Middelstum koos voor het laatste, maar integreerde waardevolle elementen uit de oude boerderij in de nieuwe. Het ontwerp van Onix Architecten zet wat voorhanden is op innovatieve wijze voort met andere middelen.
De bouw van The Grace in Den Haag, ontworpen door Mecanoo, heeft opnieuw vertraging opgelopen. Niet alleen is beoogd aannemer Volkerwessels uit beeld verdwenen, er moet ook weer een aanpassing worden doorgevoerd in het woningprogramma.
Architectenbureau Natrufied Architecture ontwierp Kinderopvang Mowgli in Vught. Het gebouw is geïnspireerd op boomhutten en landschappelijke vormen. De verschillende bouwlagen sluiten aan op het terrein en verbinden de binnenruimtes met het omliggende park.
Dat een architectonisch detail meer is dan een verbinder van materialen toont Happel Cornelisse Verhoeven aan met het project Odeon. Door het banale niet te schuwen, maar aan te grijpen als kans, kan sociale woningbouw meer zijn dan de som der delen. Zelfs de gevreesde middengang krijgt een kans.
Met zijn anderhalf jaar jonge start-up schuwt Rogier Franssen de grote vragen van het architectenvak niet. Want waar ligt eigenlijk de grens tussen subjectiviteit van de architect en diens ego? En hoe verhouden onderzoek en gevoel zich tot elkaar? Het is voor Franssen niet de vraag wát hij wil maken, maar vooral hoe.
'U bent een nul', beet Aldo Rossi een zaal vol projectontwikkelaars ooit toe. De Pritzkerprijswinnaar nam het vak van architect bloedserieus, tegelijkertijd is zijn architectuur speels, associatief en soms ronduit vrolijk. Zo kan een koffiepot een toren worden. Anno 2026 is zijn werk nog altijd relevant.
Wie ontwerpt een optopping met een gevel van graniet? Het materiaal staat te boek als het zwaarste ter wereld en is daarom lastig te combineren met een bestaande fundering. Toch heeft Ronald Janssen het toegepast in de transformatie van de voormalige telefooncentrale in Amsterdam. Die er nu staat voor de eeuwigheid.
Hoe ver mag een architect gaan bij de transformatie van een meesterwerk? In de documentaire Let's Talk About Aldo legt Marit Geluk de botsing bloot tussen erfgoed en gebruik, tussen Van Eycks radicale architectuuropvatting en de toekomstgerichte ambities van HCVA. De Algemene Rekenkamer in Den Haag wordt zo het strijdtoneel van een fundamentele vraag: van wie is een gebouw?
Terwijl grote architectenbureaus vaak worstelen met certificaten, rekenmodellen en normeringen, werken kleine bureaus op een ander niveau aan duurzaamheid: dichtbij, tastbaar en vaak met meer oog voor maatwerk en vakmanschap. Zij experimenteren met nieuwe materialen, ontwikkelen samenwerkingen in lokale netwerken en hebben met beperkte middelen vaak veel impact, zowel op het vlak van materiaalgebruik als op proces en samenwerking.
Voor abonneesTerwijl grote architectenbureaus vaak worstelen met certificaten, rekenmodellen en normeringen, werken kleine bureaus op een ander niveau aan duurzaamheid: dichtbij, tastbaar en vaak met meer oog voor maatwerk en vakmanschap. Zij experimenteren met nieuwe materialen, ontwikkelen samenwerkingen in lokale netwerken en hebben met beperkte middelen vaak veel impact, zowel op het vlak van materiaalgebruik als op proces en samenwerking. Hoe ziet die praktijk eruit? Wat kan het vakgebied hiervan leren? En welke systeembelemmeringen staan bredere toepassing nog in de weg? De redactie van de Architect gaat op zoek naar antwoorden.
Op woensdag 30 september organiseert de Architect weer een avond in Pakhuis de Zwijger. De avond staat in het teken van 'logica zonder labels', het thema van de nieuwste printeditie. In dit nummer onderzoeken we alternatieve manieren van duurzaam bouwen: niet gericht op certificaten, maar op lokale netwerken en nieuwe materialen. Sprekers in Pakhuis de Zwijger zijn Christina Eickmeier, Laura van Santen, Jan Nauta, Willie Vogel, Daniël Venneman en Floor Arons.
Design Museum Gent is een toonbeeld van een duurzaam en 'bioregionaal' ontwerp. Maar bovenal overtuigt de architectuur van Carmody Groarke en Atama, die zij ontwierpen in samenwerking met Re-st. De monolithische gevels voegen zich naadloos in het historische centrum van de stad en de raak gekozen gevelopeningen trekken de bezoeker als vanzelf naar binnen.
GesponsordArchitecten krijgen steeds vaker te maken met strengere eisen op het gebied van brandveiligheid, inbraakwerendheid, geluid, duurzaamheid en regelgeving. Hierdoor verschuift ook de rol van de leverancier. 'Straks moet je voor vrijwel alles kunnen aantonen dat een oplossing voldoet', aldus Benno Schiphorst van bct architecten, ingenieurs & adviseurs. 'Dat vraagt om veel meer onderbouwing dan vroeger.'
GesponsordOm de CO₂-uitstoot van gebouwen te verlagen, ontwikkelde Reynaers Aluminium het hybride vliesgevelsysteem TimberWall 50. Hierbij worden hout en aluminium ingezet op hun sterkste eigenschappen. 'Je moet materialen gebruiken waar ze het beste tot hun recht komen', aldus Bart Hellings, Hoofd Projectteam bij Reynaers.
GesponsordInnodeen presenteerde deze zomer DTS Varipro Plus, een profielhuisonafhankelijke circulaire dorpel voor de kunststofmarkt. Volgens Roald Haneveld, commercieel technisch adviseur bij Innodeen, loopt de modulaire dorpel vooruit op de wetgeving die vanaf 2030 gaat gelden. 'Voor duurzaam bouwen heb je aantoonbaar duurzame materialen nodig. De Varipro Plus voldoet al aan die eisen.'
GesponsordAls een voorbeeldproject voor toekomstbestendig bouwen werd The Cradle - de naam van het eerste hout-hybride kantoorgebouw van Düsseldorf verraadt het al - opgetrokken volgens het Cradle-to-Cradle-principe. In de gesloten geveldelen vormt de Linius gevelbekleding van Renson een esthetisch uniforme, duurzame én functioneel multi-inzetbare aanvulling op de houten elementen.
GesponsordDuurzaam bouwen draait volgens Mario van Ginkel, Salesmanager bij Triflex, vaak om nieuwe materialen en innovatieve oplossingen. Toch begint een groot deel van de winst bij wat er al staat. 'Door levensduur, onderhoud en aanpasbaarheid vroeg in het ontwerp mee te nemen, kunnen gebouwen en constructies langer meegaan, terwijl bestaande materialen en waarde beter behouden blijven.'
GesponsordHörmann ziet zichzelf als ontwerppartner van architecten. En niet slechts als leverancier van allerlei soorten deuren. Bert Verrips legt uit hoe dat partnerschap in de praktijk werkt.
De Tafelberg is de transformatie van een voormalige jeugdgevangenis in Amsterdam Zuidoost tot een open wooncampus voor 290 jongeren. Kon een gebouw dat ontworpen was voor afzondering en controle worden omgeturnd in een plek voor ontmoeting en ontwikkeling, voor vrijheid en zelfstandigheid? De transformatie keert niet alleen het programma om, maar ook de maatschappelijke betekenis van het gebouw: van gesloten naar open.
De komst van het Eenheidsbureau van Politie op de Binckhorst vroeg om extra parkeerruimte. Op de naastgelegen kavel stond een voormalige politieacademie, een gedateerd kantoorgebouw uit 1987 en 2002 dat gesloopt zou worden. cepezed draaide de opgave om: niet slopen, maar het casco behouden en transformeren tot parkeergarage met circa 400 plekken, wijkparkeren in de kelder, bedrijfsruimte in de plint en een openbare passage.
Ontwerpen vrouwen anders dan mannen? Het is een gevaarlijke vraag, want ze verleidt meteen tot clichés. Alsof vrouwen vanzelf zachter, empathischer of menselijker zouden ontwerpen, en mannen op hun beurt monumentaler, autonomer of autoritairder. Toch is de vraag te interessant om te vermijden, omdat ze ons dwingt na te denken over de norm van architectuur.
Deze week is het Nationaal Expertisecentrum Woningbouw (NECW) officieel geopend om gemeenten te helpen om woningbouwprojecten sneller van de grond te krijgen. Minister Elanor Boekholt-O'Sullivan van Volkshuisvesting en Ruimtelijke ordening zegt hierover: 'De grootste winst zit in tijd. Daarvoor zijn niet alleen geld en goede plannen nodig, maar ook mensen en kennis om die plannen om te zetten in huizen. […] Zij spelen een cruciale rol in het meer, sneller en beter bouwen van woningen.'
'Could the lady please step aside so this shot can be pure architects?' Deze vraag aan architect Denise Scott Brown vat treffend samen waar 'Out Of The Picture' over gaat: de onzichtbaarheid van vrouwen in de architectuur. Deze documentaire van An Ash Smolar brengt twintig vrouwelijke architecten in beeld en maakt hun werk, ideeën en strijd zichtbaar. Een nog altijd relevant verhaal dat mij maar al te bekend is.
'Het ziet er op de beelden een beetje viezig en gammel uit, ik vind dat eigenlijk wel geweldig!' Dit schrijft architect Reimar von Meding op LinkedIn onder een post van de Architect waarin twaalf biobased sociale woningen in het dorp Marknesse door ORGA architect worden uitgelicht. De projectfoto's zien er dramatisch uit door de verschillende houtsoorten die een vlekkerig beeld geven. Mijn nieuwsgierigheid is meteen gewekt.
