Op het eerste gezicht is het vakantiehuis van Kees Kaan aan het Veerse Meer een strakke witte doos. Maar achter die ogenschijnlijke eenvoud gaat een architectuur schuil die tot in de kleinste details is geregisseerd. Toch voelt het huis nergens rigide. Met schuifdeuren, splitlevelvloeren en wisselende plafondhoogtes beweegt het mee met het weer, het seizoen of het humeur.
Hij begon als architect zonder diploma, met een verbouwing voor zijn kapper, en groeide uit tot een van de meest gerespecteerde architecten van zijn generatie. Nu, op 74-jarige leeftijd, besluit Koen van Velsen zijn bureau te sluiten. Niet uit onvrede met het vak, maar vanuit verantwoordelijkheid naar zowel zijn opdrachtgevers als zijn medewerkers.
Het Arnhemse architectenbureau Wiegerinck opent een eigen vestiging in Berlijn. Met deze stap versterkt het architectenbureau zijn aanwezigheid op de Duitse markt en komt het dichter bij Duitse opdrachtgevers, partners en kennisinstellingen te staan. De nieuwe vestiging krijgt een plek in het Graftlab, een creatieve en interdisciplinaire omgeving waar ontwerp, onderzoek en samenwerking samenkomen.
Wat gebeurt er als de bodem waarop een nieuw huis wordt neergezet, tevens het belangrijkste bouwmateriaal is? Voor een woning in het Zuid-Engelse Wiltshire gebruikte Tuckey Design Studio lokaal gewonnen, ongestabiliseerd leem, aangevuld met sloopmateriaal van het oude buitenhuis dat er eerst stond. Het resultaat oogt alsof het huis niet is gebouwd, maar uit het landschap zelf is gegroeid.
Een architectenbureau dat vrijwel volledig uit vrouwen bestaat en wordt geleid door twee vrouwen: Daniëlle Huls ziet er zelf liever geen 'vrouwenbureau' in. Toch ontkomt ze niet aan die uitzonderingspositie, met haar eigenzinnige praktijk Buro Kettinghuls, waarin aandacht voor de leefomgeving belangrijker is dan architectonische bravoure. 'Sommige mannen hebben moeite met een vrouwelijke baas.'
Voor Kees Kaan begint architectuur niet met een spectaculair gebaar, maar met een strategisch detail. Tekenen is een manier van denken. Vanuit zijn zelfontworpen vakantiehuis in Zeeland vertelt hij over het belang van humor in de architectuur - én waarom hij niet aan prijsduiken doet.
Een leemvloer werd vroeger veel toegepast omdat arbeid goedkoop was en de materialen lokaal beschikbaar waren. Nu is een leemvloer een zeldzaamheid. Architectenbureau la-di-da overtuigde modeontwerper Joline Jolink om er toch weer een toe te passen voor de verbouwing van een oude kuikenstal in het Overijsselse Welsum.
De overheid spreekt liever over ruimtelijke kwaliteit, ruimtelijk ontwerp en ontwerponderzoek dan over architectuur. Volgens Marcel van Heck is die veelheid aan begrippen niet alleen verwarrend, maar verzwakt ze ook de positie van architectuur binnen het rijksbeleid. In deze open brief aan de nieuwe Rijksbouwmeester Cécilia Gross pleit hij ervoor het begrip in ere te herstellen.
Op woensdag 30 september organiseert de Architect weer een avond in Pakhuis de Zwijger. De avond staat in het teken van 'logica zonder labels', het thema van de nieuwste printeditie. In dit nummer onderzoeken we alternatieve manieren van duurzaam bouwen: niet gericht op certificaten, maar op lokale netwerken en nieuwe materialen. Sprekers in Pakhuis de Zwijger zijn Christina Eickmeier, Laura van Santen, Jan Nauta, Willie Vogel, Daniël Venneman en Floor Arons.
Design Museum Gent is een toonbeeld van een duurzaam en 'bioregionaal' ontwerp. Maar bovenal overtuigt de architectuur van Carmody Groarke en Atama, die zij ontwierpen in samenwerking met Re-st. De monolithische gevels voegen zich naadloos in het historische centrum van de stad en de raak gekozen gevelopeningen trekken de bezoeker als vanzelf naar binnen.
De bouwsector moet razendsnel verduurzamen, maar innovatieve materialen als mycelium, olifantsgras en gerecycled bouwafval passen slecht in regelgeving en procedures die zijn gemaakt voor beton, baksteen en staal. Volgens experts zijn er drie manieren om die impasse te doorbreken: grootschaliger experimenteren, vernieuwers een stem geven in normcommissies en wet- en regelgeving veel sneller aanpassen.
Hoe ontwerp je een groot commercieel kantoorgebouw zonder automatisch naar beton, staal en veel glas te grijpen? Met het houten gebouw Hortus in Basel zocht Herzog & de Meuron naar een radicaal ander antwoord. Het kantoorgebouw fungeert als grootschalig experiment in circulair en emissiearm bouwen - en voldoet nu al aan de Zwitserse klimaatdoelen voor 2050.
GesponsordAan de Calandweg in Zierikzee verrees met Mdina een bijzonder nieuwbouwproject waarin wonen, zorg en leefkwaliteit samenkomen. Het project bestaat uit 43 appartementen, verdeeld over twee afzonderlijke woongebouwen met ieder een eigen functie en doelgroep.
GesponsordAls een voorbeeldproject voor toekomstbestendig bouwen werd The Cradle - de naam van het eerste hout-hybride kantoorgebouw van Düsseldorf verraadt het al - opgetrokken volgens het Cradle-to-Cradle-principe. In de gesloten geveldelen vormt de Linius gevelbekleding van Renson een esthetisch uniforme, duurzame én functioneel multi-inzetbare aanvulling op de houten elementen.
GesponsordHörmann ziet zichzelf als ontwerppartner van architecten. En niet slechts als leverancier van allerlei soorten deuren. Bert Verrips legt uit hoe dat partnerschap in de praktijk werkt.
GesponsordHoe ontwerp je een uitbreidingswijk die aanvoelt als een natuurlijk verlengstuk van de historische dorpskern, maar toch fris en eigentijds oogt? Hans Been Architecten BNA nam die uitdaging aan en ontwierp met Droomweide Meerkerk een woonwijk die geïnspireerd is op de karakteristieke architectuur van het schilderachtige dorp.
GesponsordArchitecten krijgen steeds vaker te maken met strengere eisen op het gebied van brandveiligheid, inbraakwerendheid, geluid, duurzaamheid en regelgeving. Hierdoor verschuift ook de rol van de leverancier. 'Straks moet je voor vrijwel alles kunnen aantonen dat een oplossing voldoet', aldus Benno Schiphorst van bct architecten, ingenieurs & adviseurs. 'Dat vraagt om veel meer onderbouwing dan vroeger.'
GesponsordDe Universiteitscampus Spui is een bijzonder transformatieproject in Den Haag. Het voormalige V&D-pand in het hart van de stad krijgt een nieuwe bestemming als campus voor meerdere onderwijsinstellingen. Hiermee verandert niet alleen de functie van het gebouw, maar ook de wijze waarop het wordt gebruikt.
ZuidKade is een gebouw aan de Scheveningse haven met 75 appartementen boven een plint met maritieme bedrijven en een verhoogd groen binnengebied boven de parkeergarage. Het gebouw combineert wonen aan het water met de rust van een beschut binnengebied. Het woongebouw biedt luxe appartementen en woningen in het hogere segment in verschillende groottes en indelingen, van 85 m² tot 220 m². De woningtypologieën variëren van brede appartementen tot smalle doorzonwoningen.
In Eemnes heeft Richel Lubbers Architecten een historische loods bij een voormalige korenmolen omgebouwd tot een sfeervolle gezinswoning. Van opstal van meel naar familiehuis. Dit pakhuis heeft een rijke geschiedenis, waarin gemalen graan werd opgeslagen op de verdiepingsvloeren. Het hijsluik, katrol en pakhuisdeuren zijn de zichtbare restanten van dit stuk verleden. Het geheel stond haveloos te wachten op een nieuwe eigenaar.
De baksteenindustrie veroorzaakt met een productie van 1500 miljard bakstenen per jaar wereldwijd een serieus deel van de mondiale CO2-uitstoot. Een duurzamer alternatief is welkom en wordt door instanties en overheden toegejuicht, zou je denken. Maar niks is minder waar. Veel architectenbureaus die samen met experts en producenten nieuwe duurzame bouwmaterialen ontwikkelen, botsen tegen een muur van regelgeving en certificeringsprocedures.
Het is eindelijk stil. Mijn kinderen zijn sinds deze week weer naar school, al begonnen de middelbare scholen van mijn oudste twee met een studiedag. Maar vandaag is iedereen de deur uit. Ik ben thuis, want bij VMN-media werken we hybride. Daar zitten voor- en nadelen aan. Zo zijn mijn donderdagen soms zonder afspraken, dan heb ik tijd om te schrijven. Tegelijkertijd loop ik de dag ervoor vaak een marathon van afspraak naar afspraak. Na zo'n dag is mijn creativiteit ver te zoeken.
De beste ontwerpideeën laten zich niet afdwingen. Ze ontstaan vaak onverwacht, op het snijvlak van toeval, ervaring en aandachtig zoeken. Pieter Bedaux onderzoekt hoe echte ontwerpdoorbraken voortkomen uit menselijke serendipiteit. Maar kan kunstmatige intelligentie die rol ook vervullen?
De zomer van de Architect stond in het teken van 10 favoriete vakantiebestemmingen van 10 architecten. We konden meereizen naar het Brazilië van Lina Bo Bardi met Marianne Loof en keken door de bril van Kim Wandel anders naar Rome. Ze bezocht niet de barokke kerken van Bernini en Borromini, maar trok maar de Romeinse buitenwijken voor inspiratie.
