Het werk van Belgische architecten wordt internationaal geprezen. Maar hun werkpositie verdient geen schoonheidsprijs. Want vele architecten kunnen wel fluiten naar een sociaal vangnet. En een slagvaardige belangengroepering ontbreekt. Hierin komt nu verandering: jonge architecten doorbreken de status quo.

Het Belgische badplaatsje Knokke-Heist heeft een nieuw architectonisch uithangbord: woontoren Hoost door het Franse architectenbureau Jakob+MacFarlane. Maar wat erop staat is niet iets om trots op te zijn. Dit ambitieuze woon- en gemeenschapsproject is uitgegroeid tot een omstreden dossier waarin sloop, schadeclaims, bestuurlijke keuzes en architectonische overmoed samenkomen.

Woningbouw gaat de komende jaren over CO2-arme materialen én lowtech ontwerpen met minimale installaties. Dat zeggen acht grote beleggers en vijf woningbouwcorporaties die het voortouw nemen nu de overheid volgens hen te weinig eisen stelt aan materiaalgebonden CO2-reductie. Ontwerpen die niet voldoen krijgen geen financiering. Architecten zijn cruciaal om afgewogen keuzes te maken.

Wat gebeurt er als architectuur niets meer is dan de absolute basis? Een dak tegen de regen, muren tegen beren en mieren en een bed om in te slapen. Laura van Santen trok met haar zus de Noorse natuur in en ontdekte niet alleen de prachtige rudimentaire houten hutten van de Noorse Toeristenvereniging, maar ook de schoonheid die ligt in de handeling van leven en onderhoud. 'We zijn in Nederland een beetje doorgeslagen met het gemak.'

Het duurzaam uitbreiden van een Utrechtse benedenwoning van 70m2 met een extra slaapkamer en een wat ruimere badkamer. Waarbij het aansluiten op de bestaande structuur en het bewaken van de buitenruimte leidend zou moeten zijn. Ook moest het eigenhandig/alleen gebouwd kunnen worden.

Collectors- en kunstenaarsduo Marjolein de Groen en Peter Jordaan vroegen Space Encounters in 2022 een nieuw gebouw te ontwerpen voor hun kunstcollectie. Na twintig jaar in een monumentaal pand in Arnhem waren zij , en hun groeiende kunstverzameling, toe aan iets nieuws. Tijdens een architectenselectie ontstond wederzijds een bijzondere klik. Peter en Marjolein zagen het nieuwe gebouw als aanvulling op hun collectie, met een heldere opgave: een kubus van 18 × 18 × 18 meter, opnieuw ingericht als Showdepot.