Project

WaterCampus Leeuwarden – architectencoöperatie GEAR

Architectuur

Ingeklemd tussen het Friese merengebied en de Waddenzee en in het stroomgebied van het riviertje de Potmarge stroomt in en om Leeuwarden genoeg water. De Friese gemeente koestert de ambitie om met haar WaterCampus de belangrijkste stad op het gebied van watertechnologie te worden. In 2012 won GEAR de selectie voor het ontwerp van de uitbreiding van de campus.

WaterCampus Leeuwarden – architectencoöperatie GEAR

De Friese architectencoöperatie GEAR bestaat uit AchterboschZantman Architecten, Borren Staalenhoef Architecten, Jelle de Jong architekten (nu: J.O.N.G. architecten) en TWA architecten, die van tijd tot de tijd gezamenlijk opdrachten doen waar ze afzonderlijk niet aan toe zouden komen.

De opdrachtgever, de gemeente Leeuwarden, had twee wensen. De uitbreiding moest huisvesting bieden aan kennisinstituut Wetsus en andere watertechnologiebedrijven. Nog belangrijker, het moest een icoon worden voor de stad en haar positie in de wereld van de watertechnologie tot uitdrukking brengen.


WaterCampus Leeuwarden (fotograaf: Rene de Wit)

Golvende gevel

GEAR ontwierp een vijfhoekig volume met afgeronde hoeken. Het exterieur wordt gedefinieerd door de horizontale lamellen van western red cedar die in golven om de glazen jas van het gebouw heen zijn getrokken. Opmerkelijk is dat deze uitgesproken gevelbekleding pas later in het ontwerpproces is toegevoegd. Aanvankelijke wilden de architecten de glazen gevel bekleden met een ijsbloemenpatroon. Volgens toekomstig gebruiker Wetsus was dit echter te bedacht en het bedrijf opperde het idee om de houten afwerking van het interieur buiten voort te zetten. De zonwerende lamellen zijn driedimensionaal gemodelleerd en computergestuurd gefreesd. Zo zijn de vorm en plaatsing van elk houten paneel geoptimaliseerd.


Entree van de WaterCampus (fotograaf: Rene de Wit)


Plattegrond eerste verdieping (architectencoöperatie GEAR)

Symboliek tot in de details

Ook in het interieur is de watersymboliek ampel doorgevoerd. Omdat het gebouw is opgetild van het maaiveld bereik je de entree via een met hout beklede trap. De eerste verdieping is volledig ingericht als laboratorium, afgesloten van de buitenwereld vanwege patentgericht onderzoek. Via een door de architect betitelde “watervaltrap”, die net als het meeste houtwerk in het interieur gemaakt is door Miedema HoutIndustrie, bereik je een groot atrium. Ook hier is de golvende houten belijning toegepast. Rond dit atrium liggen de laboratoria, kantoren en dienstruimte. Daglicht treedt binnen via het zaagtanddak, maar wordt onderbroken door de zonnecellen die in het glas zijn opgenomen, als licht dat door water wordt weerkaatst.


“Watervaltrap” (fotograaf: Rene de Wit)


Atrium met loopbruggen (fotograaf: Rene de Wit)

Waterduurzaamheid

Aan duurzaamheid is veel aandacht besteedt. Er wordt gebruik gemaakt van een luchtwarmtepomp en zonne-energiecellen, biogas en betonkernactivering. Wat het duurzaamheidsconcept onderscheidend maakt van vele andere gebouwen, is de grote aandacht aan waterzuinigheid en -behandeling. Hemelwater wordt gefilterd en hergebruikt, de grijs- en zwartwatercircuits zijn gescheiden, er zijn vacuümtoiletten geïnstalleerd en de ruimtes worden gekoeld en verwarmd door waterverneveling.


Glazen zaagtandendak (fotograaf: Rene de Wit) 

Waterlandschap 

Niet geheel toevallig is het gebouw in haar omgeving verankerd via meanderende waterpartijen. Veenenbosch Bosch architecten is verantwoordelijk voor het landschapsontwerp dat het terrein via een scherp knikkende waterloop met het aangrenzende riviertje de Potmarge verbindt. Landschap en gebouw gaan in elkaar op door de weerkaatsing van de houten lamellen in het water dat aan alle zijden langs kabbelt.

Houten lamellen weerkaatsen in het water (fotograaf: René de Wit)

 

Foto's

Ontwerp en realisatie

  • Adres Oostergoweg 7
  • Plaats Leeuwarden
  • Projecttitel WaterCampus Leeuwarden - architectencoöperatie GEAR
  • Projectarchitect(en) Doeke van Wieren en Bart Zantman
  • Adviseur installaties Grontmij, De Bildt
  • Aannemer BAM Utiliteitsbouw Noord
  • Interieurarchitect Bart Zantman i.s.m. Christine Starkenburg (Slowwood)
  • Landschapsarchitect Veenenbosch en Bosch
  • Toeleveranciers false
  • Bruto vloeroppervlakte (m2) 7000
  • Voorlopig ontwerp 01-01-2013
  • Definitief ontwerp 01-01-2014
  • Aanvang bouw 02-11-2016
  • Oplevering 23-01-2015
  • Opdrachtgever Gemeente Leeuwarden
  • Ontwerpbureau architectencoöporatie GEAR
Reageer op dit artikel