Aanpak
Het samenspel van respect voor het erfgoed en durf om te vernieuwen vormde de kern van de transformatie van het voormalige katholieke jongensinternaat. Door de ‘zachte waarden’, de ruimtelijke historische kwaliteit van het complex, als drijvende kracht voor het ontwerp in te zetten kreeg het gebouw opnieuw betekenis in de stad en is een nieuwe tijdslaag toegevoegd.
Samenwerking met andere disciplines
De opdrachtgever voerde het project in eigen regie uit als hoofdaannemer en projectmanager. Het ontwerp werd in bouwteamverband ontwikkeld. Door de gefaseerde uitvoering liepen ontwerp en realisatie deels parallel, wat kansen bood voor optimalisatie. Vanaf de start werkten architect, adviseurs en uitvoerende partijen nauw samen om erfgoed, programma, verduurzaming, installaties en budget op elkaar af te stemmen. Toetsende instanties zoals de RCE zijn vanaf het begin bij het project betrokken.
Duurzaamheid
Het rijksmonument is verduurzaamd tot een A+++ energielabel en voorzien van een energie-efficiënte WKO-installatie met eigen bodembronnen en warmtepompen, waardoor comfort en erfgoedbeleving hand in hand gaan. Keldervloeren en dak zijn geïsoleerd, de originele kozijnen en ramen zijn voorzien van vacuümglas en appartementen hebben vloerverwarming.
Materiaal en techniek
Materialen en technieken zijn zorgvuldig afgestemd op de monumentale context. Waar van betekenis voor het erfgoed is gerestaureerd, geconserveerd of gereconstrueerd; waar mogelijk is vernieuwd. Zo zijn de kozijnen en ramen hersteld en voorzien van nieuw vacuümglas. Tegelvloeren en- wanden zijn gerestaureerd en met donormateriaal aangevuld. Nieuwe toevoegingen zijn geïnspireerd op het bestaande in materialisatie, detaillering en ambachtelijkheid, met een eigentijdse uitwerking.
Maatschappelijke impact
Van besloten bastion is het getransformeerd tot levendig woon- en werkgebouw waarin mensen elkaar ontmoeten, samen verblijven en werken. De bibliotheek is toegankelijk voor kleinschalige evenementen. Samenwerkingen met lokale instellingen versterken de maatschappelijke betekenis. Zo heeft Museum De Bastei een werkplaats en depot in het complex, wordt de museumcollectie door het gebouw tentoongesteld en organiseren ze rondleidingen waarbij ze het verhaal van het voormalige college vertellen.
Fysieke impact
De visie is gericht op de potentie van de bestaande structuur: met minimale ingrepen een toekomstbestendig gebruik realiseren. Het nieuwe programma sluit aan op de oorspronkelijke structuur en ruimteverdeling waarbij de gangstructuur is hersteld en als ruggengraat van het gebouw fungeert. De indrukwekkende bibliotheek, ontvangstzaal, vestibule, kapel en galerijen zijn de ‘parels’ die gekoesterd, gerestaureerd en toegankelijk gemaakt zijn voor het nieuwe programma.
Overig
Om de gaafheid van het rijksmonument te behouden, is de restauratie met grote precisie uitgevoerd. Ontworpen als een kleurrijk geheel waarin interieur en exterieur met elkaar verweven zijn in een natuurlijke polychromie was een diepgaand begrip van kleurgebruik essentieel. Met een kleurhistorische verkenning en grondig onderzoek is een palet samengesteld dat voortborduurt op deze logica, en het oorspronkelijke ontwerp respecteert en verrijkt.
