Winnaar ARC21: Depot Boijmans van Beuningen, Rotterdam - MVRDV

De kunstdepots in de kelder van Museum Boijmans Van Beuningen waren onveilig, overvol en gedateerd. De enige oplossing was een extern depot. Met de keuze voor een publiek toegankelijk depot – ipv een gesloten collectiegebouw op een industrieterrein – wordt de gehele kunstcollectie van het museum toegankelijk voor het publiek op één locatie en onder één dak. Dit is een wereldprimeur. Daarnaast was de uitdaging om het depot zo te ontwerpen dat het volledig zou worden opgenomen in het Museumpark.

Toelichting MVRDV

Het gebouw heeft de vorm van een kom, die dankzij de kleine footprint oogt alsof die de grond niet raakt, met bovenin een overstek van 10 meter. Door het spiegelend te maken, is het een kunstwerk op zich geworden dat zowel de dynamische skyline van Rotterdam als voorbijtrekkende wolkenpartijen weerspiegelt en er daardoor dagelijks anders uitziet. Het depot maakt dit deel van de stad levendiger en legt tegelijkertijd een sterke relatie met het park en de gebouwen die zich in de buurt bevinden.

Omdat alles in het depot uniek is, en voor het eerst werd uitgevoerd, zijn er veel experts bij het ontwerp betrokken. MTD Landschapsarchitecten adviseerden bij het dakbos, ABT, RHDHV en IMDVB gaven technisch advies, met Sorba is samengewerkt aan de ‘schil’. Het depot is daarnaast een Gesamtkunstwerk: het atrium inspireerde kunstenaar Marieke van Diemen tot verschillende vitrines. Kunstenaar John Körmeling ontwierp de entree, Pipilotti Rist ontwierp een lichtinstallatie voor de gevel.

Depot Boijmans van Beuningen - MVRDV
Depot Boijmans van Beuningen. Beeld Ossip van Duivenbode

De uitdaging was om het architectonische ontwerp ook echt zo uit te voeren als op de ontwerptekening. Van de kromming tot de plaatsing van de spiegelpanelen. De dubbelgekomde spiegels en ramen werden in China geproduceerd. Het engineeren van de aluminium frames en het vinden van de juiste lijm voor montage waren grote uitdagingen. De eerste verdiepingen werden op de bouwplaats in hun vorm gedwongen. De entreedeuren openen als busdeuren, eerst naar voren, dan pas opzij, een technisch hoogstandje.

De opslag van de kunstcollectie vraagt om een specifiek binnenklimaat waarin de lucht niet te koud, warm, vochtig of droog is. Beton heeft veel massa, isoleert goed en reageert traag op temperatuurschommelingen. Kalkzandsteen neemt water op en weer afstaat, daardoor de luchtvochtigheid reguleert. Het gebouw maakt gebruik van LED verlichting, warmte-koude opslag in de bodem, zonnepanelen, een nieuw systeem voor de klimaatbeheersing en regenwateropslag dat water levert voor het dakbos en de wc’s.

Hoe het Museumpark met een 15.000 m² is een belangrijke vraag geweest. Het was een belangrijke reden om te kiezen voor een zo klein mogelijke footprint, een ingesnoerd en rond gebouw, een ingreep waardoor zichtlijnen en routes door het park behouden blijven. Op 35m hoogte is er een dakbos. De bomen waren zo belangrijk voor het ontwerpteam dat de vorm van het restaurant kruisvorming is gemaakt, waardoor er nissen zijn waar de wind luwer wordt en de berken beschermd worden tegen de wind.

Dit gebouw zal Rotterdam weerspiegelen dankzij de 1.664 spiegelpanelen: het park, de gebouwen in de omgeving en de dynamische skyline. Al ver voor opening is het een geliefd gebouw, dat het profiel van Rotterdam als architectuurstad zal versterken. Het zal ervoor zorgen dat dit deel van het park intensiever zal worden gebruikt. In nauwe samenwerking met de gemeente is ook de omgeving vergroend, naar een ontwerp van Gustafson Porter+Bowman, waarmee het aantal m2 park groter is dan voor het depot.

Meer over het Depot:

Depot Boijmans van Beuningen. Beeld Ossip van Duivenbode
Dakterras depot Boijmans van Beuningen. Beeld Ossip van Duivenbode
Dakterras depot Boijmans van Beuningen. Beeld Ossip van Duivenbode
Depot Boijmans van Beuningen. Beeld Ossip van Duivenbode
Depot Boijmans van Beuningen. Beeld Ossip van Duivenbode
Depot Boijmans van Beuningen. Beeld Ossip van Duivenbode
Depot Boijmans van Beuningen. Beeld Ossip van Duivenbode
Depot Boijmans van Beuningen. Beeld Ossip van Duivenbode
Depot Boijmans van Beuningen. Beeld Ossip van Duivenbode
Dakterras depot Boijmans van Beuningen. Beeld Ossip van Duivenbode

Projectgegevens

  • Opdrachtgever

    Museum Boijmans van Beuningen, Stichting Verre Bergen, Gemeente Rotterdam

  • Ontwerpbureau

    MVRDV

  • Projectarchitect(en)

    Winy Maas

  • Medewerkers

    Jacob van Rijs, Fokke Moerel, Sanne van der Burgh, Arjen Ketting, Gerard Heerink, Jason Slabbynck, Rico van de Gevel, Marjolein Marijn, Marta Pozo, Elien Deceuninck, Saimon Gomez Idiakez, Jose Ignacio Velasco Martin, Mariya Gyaurova, Lukasz Brzozowskiissen, Remco de Haan, Fedor Bron

  • Oplevering

    20 september, 2020

  • Programma

    Kunstdepot

  • Plaats

    Rotterdam

  • Adviseur constructie

    IMd Raadgevend Ingenieurs

  • Adviseur installaties

    Royal Haskoning DHV

  • Adviseur bouwfysica

    Peutz

  • Aannemer

    BAM

  • Landschapsarchitect

    MTD Landschapsarchitecten

  • Beeldend kunstenaar

    John Körmeling (entree), Marieke van Diemen (atrium)

  • Bruto vloeroppervlakte (m2)

    15000

  • Netto vloeroppervlakte (m2)

    13770

  • Bruto inhoud (m3)

    92720

  • Aanvang bouw

    17 maart, 2017

  • Bouwsom inclusief installaties (€)

    90000000