Zonder culturele duurzaamheid geen duurzame gebouwen
Beeld Jeroen Musch, Rick Keus (l), Tatjana Henderieckx (r).

Zonder culturele duurzaamheid geen duurzame gebouwen

Onze websitestatistieken verraden dat jullie groot fan zijn van de familie Koolhaas. Zowel de review van Martine Bakker over 'Rem Before Koolhaas' als Marianne Boonekamps bespreking van het woonhuis van zijn neef Barend Koolhaas en Aura Luz Melis zijn goed gelezen. Terwijl Rem Koolhaas tijdens de boekpresentatie constateerde dat hij eigenlijk zijn hele leven hetzelfde doet, vertelde Barend Koolhaas dat hij zoekt naar ruimte die uitnodigt tot verandering. 'Ruimte moet van alles kunnen zijn. Ik wil niks vastleggen.'

Wat jullie hebben gemist, is het interview door Bart Tritsmans met Bram Aerts van Atama. En dat is zonde. Terwijl de hele bouwwereld haar mond vol heeft over duurzaamheid, gebruikt hij dat woord zelden. Hij spreekt liever over ‘zorg dragen voor’. Dat gaat bij hem niet alleen over nieuwe materialen en technieken, maar ook over de manier waarop we samenwerken, over lokale expertise, werkgelegenheid en de rol van cultuur in de samenleving.

Helaas raakt die laatste dimensie steeds meer onder druk. Er is steeds minder ruimte om kennis, identiteit en betekenis door te geven. De gemeentelijke subsidiestop voor architectuurcentrum AORTA in Utrecht is exemplarisch. Terwijl de stad voor een enorme bouwopgave staat en hoge ambities heeft, is er minder geld om het gesprek erover te voeren.

Hoe we het tij kunnen keren? Door te leren van het erfgoedbeleid, meent Kirsten Schipper. Want terwijl het architectuurbeleid de afgelopen decennia aan politieke en culturele betekenis heeft verloren, is erfgoed steeds sterker verankerd geraakt. We zijn beter gaan begrijpen dat oude gebouwen niet alleen nuttig kunnen zijn, maar dragers van herinnering en identiteit, oftewel van maatschappelijke waarde.

Diezelfde aandacht verdienen ook de gebouwen die nog op de tekentafel liggen. De duurzaamheid daarvan begint niet bij een techniek, maar bij een houding die wordt gevoed door kennis, debat en cultuur. Zolang je daar ruimte voor maakt, kun je je hele leven hetzelfde doen.

Groet, Merel

Merel Pit

Merel Pit

Hoofdredacteur de Architect

Merel Pit (1981) is sinds januari 2021 hoofdredacteur van de Architect. Daarmee is ze terug op haar ‘oude nest’ waar ze in 2008 als vakredacteur haar carrière in de architectuurjournalistiek begon. Heb je input voor sterke verhalen? Mail haar op merelpit@vmnmedia.nl.