CUBE, Enschede - Civic Architects

Bij de Faculteit Engineering Technology van Universiteit Twente worden studenten opgeleid om technologie te ontwerpen die de wereld kan veranderen. De opgave was om dit zichtbaar te maken en op een kleine kavel werkplaatsen, kantoren en flexibele laboratoria te realiseren. Cube laat zien waar de faculteit voor staat, met een gestapeld werkplaatsgebouw van 4.734 vierkantemeter BVO, als compacte uitbreiding van het Horstcomplex.

Aanpak

Cube speelt hierop in door functionaliteit en interactie te combineren. Werkplaatsen, practica en onderwijsruimtes zijn gestapeld in plaats van naast elkaar en looplijnen zijn kort. De begane grond is 1,4 meter verdiept, zodat je over de 7 meter hoge metaal- en laswerkplaats heen kijkt en overzicht hebt over de hele ruimte. Een groot atrium maakt de werkplaatsen op de bovenverdiepingen zichtbaar.

Samenwerking met andere disciplines

Constructie, installaties en gebruik zijn integraal ontworpen. De werkplaatsen, installaties en machines zijn zichtbaar en zorgvuldig op elkaar afgestemd. Zo vormen architectuur en techniek één samenhangend geheel. De opdracht omvatte het volledige traject – SO, VO, DO, TO en esthetische supervisie – in nauwe samenwerking tussen architect, interieurarchitect en adviseurs.

Duurzaamheid

Duurzaamheid heeft het ontwerp gestuurd. Een modern gebouw vraagt weinig verwarming; koeling, ventilatie, daglicht en comfort zijn de uitdagingen. Daarom is het volume lineair: de noordoost- en westgevel zijn transparant en koel; de zuidoost- en westgevel geslotener om opwarming te voorkomen. De brede beuk met werkplaatsen en practica ligt aan de transparante gevel voor maximaal daglicht; de smallere beuk aan de gesloten zijde. De verzonken werkplaats werkt positief op het binnenklimaat.

Materiaal en techniek

Grote overspanningen en vloeren met hoge draaglast bieden flexibiliteit via twee hoofdbeuken en een ‘backbone’. Zichtbare techniek maakt het gebouw leesbaar en toont ‘Engineering Technology’. Het heldere materiaalpalet past bij de functie. Blauw gecoate, brandwerende stalen vakwerkliggers benadrukken de structuur. Lichtgrijze vloeren en plafonds van gerecycled PET geven rust en licht; glazen wanden bieden visueel contact. Larikshouten kozijnen en CLT-kernen completeren het geheel.

Maatschappelijke impact

Cube functioneert als expo voor de faculteit; je ervaart waar de faculteit voor staat. Studenten en onderzoekers werken zichtbaar aan machines en prototypes, waar onderzoek vroeger om afzondering vroeg. Cube maakt innovatie en techniek beleefbaar door functionaliteit en interactie te combineren. De 5 werkplaatsen (lassen, metaalbewerking, modelbouw, montage) en ca. 500 vierkantemeter lab- en meetruimte zijn gestapeld wat de footprint compact maakt, looplijnen kort en visueel contact tussen ruimtes optimaal.

Fysieke impact

De Horst is een modernistisch ensemble van laagbouw, toren en satellieten ontworpen in de jaren '60 door Dick van Mourik. Cube is opgevat als nieuwe satelliet die voortbouwt op deze oorspronkelijke architectuur, met een eigentijdse interpretatie. De verdiepte begane grond beperkt de bouwhoogte, terwijl de drie CLT-kernen de karakteristieke service-torens van het complex echoën en het volume visueel verslanken. Zo blijft de Horst leesbaar als carré met satellieten.

Overig

De metaalwerkplaats ligt in de verzonken begane grond. Aan de zuidzijde grenst het kantoor, iets verhoogd voor overzicht. Daarboven staan drie verdiepingen met luchtbehandelingskasten. De laswerkplaatsen liggen rechts, de logistieke entree met toegang voor vrachtwagens en heftrucks aan de noordzijde. Op de tweede verdieping bevinden zich assemblage- en modelwerkplaatsen, op de derde de practicumruimtes. Verkeer, installaties en opslag zijn gebundeld in de ‘backbone’.

PDF bestanden

  • cube-civic-architects-dwarsdoorsnede-07

    Download
  • cube-civic-architects-verdieping-3-04

    Download
  • cube-civic-architects-verdieping-1-02

    Download
  • cube-civic-architects-situatietekening-01

    Download
  • cube-civic-architects-gevel-02

    Download
  • arc-awards-cube

    Download