Kindcentrum De Meerstroom, Muiderberg - Arons en Gelauff architecten

Kindcentrum De Meerstroom is het nieuwe gebouw voor twee gefuseerde basisscholen in Muiderberg. Voor deze opgave, bewust ingepast tussen het bestaande kinderdagverblijf en de sporthal, leverde Arons en Gelauff maatwerk met een houten, cirkelvormige school. De ronde vorm is esthetisch gebaar en ruimtelijke en constructieve essentie van het ontwerp tegelijk: compact, energie-efficiënt, sociaal verbindend. De formele eisen duurzaam en flexibel vallen er samen met een gezonde en stimulerende omgeving voor 4-12-jarigen.

Aanpak

Na de locatiekeuze vroeg de gemeente om een compacte school en had de directie zulke specifieke eisen dat een bouwsysteem of onderwijsarchitect als optie afvielen. Wij konden het functioneren van scholen, en vooral deze, fundamenteel onderzoeken, en kozen de cirkel als basis. Met het lerarenteam verkenden en testten we indelingen; met de constructeur is de vorm gerationaliseerd tot bouwbaar geheel

Samenwerking met andere disciplines

Met directie, gemeente en buurt samen bepaalden we de essentie van de school en de inpassing in het dorp. Met de leraren werkten we, tijdens covid, in vele online avondsessies. De dakvorm ontstond in een gesprek met constructeur Chris Noteboom over kolomvrije ruimten. Met messen en glazen toonde hij hoe een reciproke constructie zichtzelf in stand houdt. Met de installatieadviseur organiseerden we leidingen en ventilatie verticaal om ruimte te winnen in de hoogte, voor een nog compacter gebouw

Duurzaamheid

Ipv een nieuw totaal-complex zijn KDV en sporthal in het dorp opnieuw benut door de komst van de school. De school is van hout, met minimale CO₂-impact, licht en losmaakbaar. De kolomvrije structuur geeft indelingsvrijheid, de cirkelvorm reduceert warmteverlies, zonwering voorkomt opwarming. Ruim daglicht via een daklicht en brede ramen beperkt de energievraag. Extra PV maakt de school ENG (ipv BENG). Er is een grijswatercircuit. Groen rondom zorgt voor wateropvang, verkoeling en biodiversiteit.

Materiaal en techniek

De tweelaagse school is geconstrueerd met gelamineerde kolommen en balken, een CLT-vloer op een afstortlaag van beton en houten scheidingswanden. De ramen in aluminium kozijnen volgen de knikken van de gevelpanelen, afgewerkt met voorvergrijsde, schuine latten. Binnen houdt de reciproke dakconstructie met elkaar dragende liggers de aula kolomvrij. Boven de centrale tribunetap vormen de balken een 12-hoekig daklicht. Door de ligging op een stuwwal en de lichte constructie is op staal gefundeerd.

Maatschappelijke impact

De school is compact, want open en flexibel. De ronde vorm pakt sociaal goed uit; iedereen weet zich gezien en er is makkelijk contact, ook tussen jaarlagen. Hiërarchie ontbreekt; alle ruimtes zijn gelijk, afstanden zijn voor iedereen even lang. Boven is de open gang soms druk belopen verbinding, dan weer een stille werkplek. De centrale trap met tussenbordes is podium, tribune, leesplek, bieb en speelobject ineen. Ruimtes zijn te koppelen en het dakterras heeft plek voor nog drie lokalen.

Fysieke impact

Alle kind-gerelateerde activiteiten in het dorp zijn nu geconcentreerd op één plek. School, KDV en sporthal maken er gebruik van elkaar. De school heeft daarvoor meerdere entrees, is binnendoor verbonden met het KDV, deelt daarmee de teamkamer en heeft een korte looplijn naar de sporthal. Het gedeelde speelplein is openbaar buiten schooluren – en populair. De voormalige gemeentewerf is nu een intensief gebruikte, efficiënte en sociale bestemming voor kinderen en ouders in Muiderberg.

Overig

Voor KC De Meerstroom bleek de cirkel sociaal, onderwijskundig en energetisch ideaal. In onderzoek naar een spannende verschijning en efficiënte realisatie (qua materiaal, productie, kosten en tijd) kwamen vorm en materialisatie, cirkel en hout, bij elkaar. Met als ontwerpmiddel: rechte lijnen. Rechte balken voor draagstructuur, reciproke dakconstructie en diafragma bovenin. Rechte vlakken voor een veelzijdige tribunetrap. Rechte gevelpanelen, subtiel geknikt voor een rondlopende façade.

PDF bestanden

  • 04-kc-de-meerstroom-arons-en-gelauff-plattegrond-01

    Download
  • 03-kc-de-meerstroom-arons-en-gelauff-plattegrond-00

    Download
  • 02-kc-de-meerstroom-arons-en-gelauff-houtconstructie

    Download
  • 01-kc-de-meerstroom-arons-en-gelauff-situatie

    Download
  • kc-de-meerstroom-arons-en-gelauff-technische-details

    Download