Terwijl Europese landen zich herbewapenen en de geopolitieke spanningen oplopen, krijgt een vergeten vredesmonument uit 1915 onverwacht nieuwe zeggingskracht. In het tweede jaar van de Eerste Wereldoorlog ontwierp H.P. Berlage zijn 'Pantheon der Menschheid': een tempelachtig monument voor de vrede, bedoeld voor 'na den oorlog'. Ruim een eeuw later ziet zijn achterkleinzoon Vincent Bijlo verontrustende parallellen met het heden.
'Een frivool turquoise gebouw inclusief een bakstenen minaret opgehoogd met een goudkleurige fantasievorm die nog het meest lijkt op een duiventil met een halvemaan erop.' Dat schreef antropoloog Oskar Verkaaik in zijn boek 'Gods huis in de steigers - Religieuze gebouwen in ontwikkeling'. De postmoderne moskee in de Utrechtse wijk Zuilen wijkt af van alle andere.
Waarom Hein Berlage de geschiedenis in is gegaan als een van de bekendste Nederlandse architecten en Theodor Sanders haast is vergeten, was voor architectuurhistoricus Arjan den Boer een raadsel. Samen runden deze architecten eind negentiende eeuw het bureau Sanders en Berlage. Den Boer besloot een boek te schrijven over de vergeten compagnon die zich inzette voor grote maatschappelijk veranderingen.
'Het was een belangrijk man. Niet alleen als architect, maar ook als iemand die de tijd goed aanvoelde', aldus architect en onderzoeker Obbe Norbruis. Hij spreekt met presentator Raymon Hilkman in de eerste aflevering van de vierdelige podcastreeks 'Berlage di Nusantara' ('Berlage in de archipel').
Op 2 november verschijnt bij Prometheus de biografie van Max van Rooy over de vormende jaren van H.P. Berlage. Het boek richt zich op de minder bekende jongere jaren van Berlage, waarin zijn ideeën werden gevormd - zijn jeugdjaren in Amsterdam met zijn familie, de hem omringende gebouwen, zijn leer- en reisjaren in Zwitserland, Duitsland en Italië, en zijn eerste projecten, culminerend in de bouw van de monumentale Beurs in Amsterdam en zijn contact met de familie Kröller-Müller.
Door Harm Tilman - Architectuur omvat meer dan gebouwen maken, ook de wereld eromheen is van belang. Architecten die beide registers beheren, zijn uitermate zeldzaam. Tot deze wonderlijke soort architecten kun je het Amsterdamse bureau Team V Architectuur absoluut rekenen. In slechts 25 kwartalen levert dit bureau een prestatie van formaat.
Museum Boijmans Van Beuningen in Rotterdam gaat vanaf vandaag al gedeeltelijk dicht voor een renovatie, die uiteindelijk zeven jaar gaat duren. Om te beginnen sluit het Van der Steurgebouw (met de vaste collectie). Het Bodongebouw blijft echter tot en met 26 mei open. Tot die tijd is de expositie 'Nederland ⇄ bauhaus - pioniers van een nieuwe wereld' te zien.
Door Harm Tilman - Ergens tussen autonomie en betrokkenheid houdt zich goede architectuur op. Ze komt voor zichzelf op maar heeft daaraan niet genoeg. De Papaverhof van Jan Wils laat dit voor die tijd goed zien. Kan ook de huidige architectuur zich in het midden ophouden?
