'Fuck, hij meent het echt', verzuchtte Wouter Vanstiphout over het initiatief van 'Tech Bro' Don Ritzen voor de Shift Landmark. Het immense icoon voor duurzaamheid moet een 'Eiffeltoren voor groene groei' worden. Een 'New World Wonder' dat zich kan voegen in de rij van de Colossus van Rhodos, Pyramides van Gizeh en de hangende tuinen van Babylon. Vanstiphout concludeert: 'Eigenlijk is het treurigste wat dit project kan overkomen, dat Don Ritzen daadwerkelijk de honderden miljoenen weet te organiseren en er straks een door BAM uitgewerkte aanfluiting staat.'

Het is misschien wel de grootste ambitie die je een gebouw kan meegeven: mensen verleiden tot ander gedrag. Ondernemer Don Ritzen denkt dat het kan. Met het plan voor het 'Shift Landmark' in Rotterdam zet hij in op een wereldwijd netwerk van publieke gebouwen die mensen moeten verleiden tot een duurzamer leven. De ambitie is groot, de belofte nog groter. Maar wat vraagt dat eigenlijk van architectuur?

Met Carbon Confessions toont MVRDV - naast rekenmodellen - een ongemakkelijke waarheid: wie echt duurzaam wil bouwen, loopt vast in een systeem dat daar nauwelijks op is ingericht. De tentoonstelling in het Keilepand in Rotterdam laat zien hoe gewicht - letterlijk - de grootste koolstofschuld veroorzaakt, en hoe ontwerp- en materiaalkeuzes verschil maken. Maar ook de institutionele barrières, financiële prikkels en politieke stiltes die de slagkracht van architecten beperken. Het roept een fundamentele vraag op: welke rol kan de architect nog spelen in een systeem dat duurzaamheid structureel tegenwerkt?

In Rotterdam zijn op dinsdagavond 3 maart de finalisten bekend gemaakt voor Shift Landmark. De finalisten, geselecteerd uit meer dan vijftienhonderd inzendingen uit vijftig landen, zijn: Mecanoo, MVRDV, Ecosistema Urbano, Heatherwick Studio en Office for Political Innovation. Met een investering van 240 miljoen euro, moet het een iconische plek in gebiedsontwikkeling Waterkant in Rotterdam-Zuid worden.