artikel

SELECT Architectuur van gestapelde pleinen: Forum Groningen door NL Architects en dmdjs

Architectuur

Door Marieke Giele – In Groningen opent morgen het Forum, een groot cultureel centrum vol boeken, bioscoopzalen en expositieruimten. De redactie van de Architect bezocht samen met NL Architects en dmdjs het nieuwe gebouw. Meest opvallend is het atrium met roltrappen die de bezoekers langs verschillende ‘gestapelde pleinen’ leiden.  

Aan de Grote Markt in Groningen wordt op dit moment een geheel nieuwe pleinwand neergezet. De oude bebouwing aan de oostzijde is gesloopt en zeventien meter naar voren komt nieuwbouw (waaronder het hoekpand Merckt door Powerhouse Company) te staan, precies waar de rooilijn voor de Tweede Wereldoorlog ook liep. Zo krijgt het plein weer dezelfde vorm en omvang als voorheen.

Nieuwe Markt

Achter deze ‘oostwand’ is nu een geheel nieuw binnenplein gerealiseerd. Midden op deze Nieuwe Markt staat het Forum Groningen naar ontwerp van NL Architects. Dit culturele gebouw vol met boeken, bioscoopzalen, expositieruimtes en horeca vormt een nieuwe plek van ontmoeting en ontspanning in de binnenstad.

De omliggende bebouwing onttrekt echter een groot deel van het Forum aan het zicht. Alleen het topje steekt uit boven de nieuwe oostwand. Een smalle steeg toont wel een deel van de basis, maar als geheel is het gebouw niet zichtbaar. Dat maakt nieuwsgierig en trekt bezoekers door de steeg richting het nieuwe plein.

Forum Groningen door NL Architects. Beeld NL Architects en ABT © Marcel van der Burg

Beeld NL Architects en ABT © Marcel van der Burg

Meerdere gezichten

Hier toont het Forum zich voor het eerst geheel aan de bezoeker. Slank en als een scheve toren staat het op de grond. Natuurstenen gevelplaten van grijsgeel Wachenzeller Dolomiet geven het gebouw een bijna bescheiden uitstraling. Maar na een kleine wandeling opzij krijgt het een totaal ander gezicht: veel breder en met lange, horizontale ramen die in het midden samenkomen.

Deze benadrukken de twee entrees aan de lange zijde van het gebouw. Hoewel het Forum hier dicht op de omliggende bebouwing staat, voelt het niet benauwd aan. Afgeschuinde wanden zorgen ervoor dat daglicht nog steeds het maaiveld bereikt. En de hoge glazen gevel leidt je zicht als vanzelf richting de lucht.

Forum Groningen door NL Architects. Beeld NL Architects © Deon Prins

Beeld NL Architects © Deon Prins

Gestapelde pleinen

Op het moment dat bezoekers door de glazen deuren van de entree stappen, betreden zij een totaal andere wereld. Een wit atrium met een hoogte van 45 meter laat iedereen stilstaan om naar boven te kijken. Daardoorheen een spel van eveneens witte roltrappen die de split level-verdiepingen met elkaar verbinden.

Voor de opzet van dit atrium gebruikt NL Architects een metafoor van gestapelde pleinen met elk een eigen sfeer. Daarmee speelt het bureau in op de sequentie van markten, kenmerkend voor de Groningse binnenstad. Bezoekers bewegen zich langzaam omhoog langs de verschillende pleinen om uiteindelijk uit te komen bij het dakterras, oftewel de Hoge Markt.

Forum Groningen door NL Architects. Beeld NL Architects en ABT © Marcel van der Burg

Beeld NL Architects en ABT © Marcel van der Burg

Cultuurwarenhuis voor de stad

Onderweg kunnen zij zich laten verleiden door de geclusterde functies op de verschillende verdiepingen. Deze zijn telkens vormgegeven als een andere binnenwereld met een eigen sfeer, naar ontwerp van deMunnik-deJong-Steinhauser (dmdjs). Zo is Wonderland een speelse wereld voor kinderen, doet het leesplein denken aan een statige herenkamer en wekt het Kennisplein een futuristische indruk.

Het toont de bijzondere kracht van het nieuwe Forum. Iedereen kan op reis door het gebouw de diverse plekken ontdekken en zich laten inspireren. Door de nieuwe verbindingen weten de verschillende functies elkaar te versterken. Het resultaat is als een groot cultuurwarenhuis, waar iedereen uit de stad zijn eigen plek kan vinden.

Dit is het eerste deel van een serie over het Forum Groningen.

Lees verder

 

 

Projectgegevens

Opdrachtgever Gemeente Groningen
Gedelegeerde opdrachtgever TwynstraGudde
Vloeroppervlakte 17.000 vierkante meter cultureel centrum (bovengronds) en 10.000 vierkante meter parkeren (ondergronds)
Datum prijsvraagontwerp 2006
Oplevering 2019
Ontwerp NL Architects met ABT
Projectarchitecten Pieter Bannenberg, Kamiel Klaasse en Walter van Dijk
Bouwkundige planuitwerking ABT met NL Architects (Bureau Bouwkunde tijdens prijsvraagfase)
Adviseur constructie ABT
Adviseur geotechniek ABT
Adviseur bouwkosten ABT
Bouwlogistiek (ontwerpfase) ABT
Bestek ABT
Adviseur installatie Huisman & Van Muijen
Adviseur bouwfysica en brandveiligheid DGMR
Interieurarchitect NL Architects in combinatie met deMunnikdeJongSteinhauser, &Prast&Hooft,
NorthernLight en Tank
Aannemer BAM
Adviseur seismologie abtWassenaar, ABT, BAM, Advies & Engineering
Kunstenaar Nicky Assmann

Reageer op dit artikel