Gerechtsgebouw Bouwdeel H, Utrecht - DP6 architectuurstudio

De voormalige, in 1903 gebouwde HBS aan de Catharijnesingel is door DP6 & i29 en hun team getransformeerd tot het nieuwe onderkomen van SSR, het opleidingsinstituut van de Rechtspraak en het Openbaar Ministerie. Het statige pand met symmetrische U-vormige plattegrond is zorgvuldig hersteld en verduurzaamd, waardoor de oorspronkelijke kwaliteiten weer tot hun recht komen. Ook is een nieuwe tijdlaag toegevoegd met als leidend principe 'balans', geïnspireerd op de weegschaal van Vrouwe Justitia.

Aanpak

De in de loop der jaren toegevoegde wanden, brandscheidingen in de entreehal, installaties, verlaagde plafonds en andere verrommeling zijn weggehaald. De heldere symmetrische structuur, de hoge plafonds en statige ruimtelijkheid zijn weer beleefbaar en ambachtelijke details zijn opnieuw zichtbaar. Op strategische plekken creëren doorbraken meer openheid en doorzichten, en daarmee verbinding.

Samenwerking met andere disciplines

DP6 en i29 werkten al vanaf de tenderfase intensief samen, wat resulteerde in een echte co-creatie waarbij de kennis en expertise van de twee ontwerpbureaus elkaar aanvulden en versterkten. In Total Engineeringverband en nauwe samenwerking met de adviseurs van installaties, bouwfysica, brandveiligheid constructie en restauratie ontstond een integraal ontwerp waarin ruimtelijke kwaliteit, interieur, erfgoedwaarde en duurzaamheid volledig in balans zijn.

Duurzaamheid

Een aanzienlijke verbetering van het energielabel, van G naar B, is bereikt door een aantal gerichte ingrepen: de daken zijn van binnenuit geïsoleerd waardoor de leien konden worden behouden. De gevels zijn aan de binnenzijde geïsoleerd, waarbij de oorspronkelijke details zijn teruggebracht. Hierdoor is het energieverlies aanzienlijk verminderd zonder het historische gebouw aan te tasten. Daarnaast is met nieuwe installaties een comfortabel én gasloos gebouw gerealiseerd.

Materiaal en techniek

Het installatieprincipe is gewijzigd van horizontaal naar verticaal verloop – gevoed vanuit de kelder en vanaf het dak – waardoor de hoge plafonds zijn teruggebracht en de bogen en de pilasters met kroonlijsters weer tot hun recht komen. Ventilatie, verlichting en akoestiek zijn in de werkruimten en mensa in integrale plafondeilanden opgelost. Door consistente, zorgvuldige keuzes in materiaal- en kleurgebruik en zorgvuldige detaillering is één totaalbeeld gerealiseerd dat kwaliteit uitstraalt.

Maatschappelijke impact

Het statige pand, op haar prominente plek aan de Catharijnesingel is zorgvuldig hersteld, verduurzaamd en herbestemd. Het gebouw heeft haar oorspronkelijke functie en structuur van schoolgebouw en haar entree aan de singel teruggekregen. Hiermee is dit erfgoed in het centrum van Utrecht behouden én geactiveerd. De binnenhof in het gebouw is als kwalitatieve buitenruimte behouden (en niet overdekt!) en verrijkt met een grote lindeboom en beplanting, in aansluiting met de Tuinen van Moreelse.

Fysieke impact

In het gebouw zijn verschillende ontmoetingsplekken ontworpen waar ruimte is voor interactie en kennisdeling. In de ruimtelijke vestibules, in de toegankelijk gemaakte binnentuin, in de nieuwe mensa. Op de onderste twee verdiepingen bevinden zich verder lokalen, studio’s en de mensa. De bovenste twee etages zijn ingericht als eigentijdse en open werkomgeving voor SSR. Nieuwe brand- en beveiligingsscheidingen zijn strategisch geplaatst, waardoor het gebouw haar ruimtelijkheid heeft teruggekregen.

Overig

Bouwdeel H werd in 1903 gebouwd als HBS, naar ontwerp van architect F. J. Nieuwenhuis. Het was een statig gebouw met symmetrische U-vormige plattegrond, lange zichtlijnen en een grote mate van ruimtelijkheid. In 1995 werd het gebouw verbouwd tot kantoorpand behorende bij de Rechtbank Utrecht, waaraan het gebouw zijn naam, Bouwdeel H, ontleent. De heldere structuur werd in die periode dichtgebouwd om kantoorwerkruimten te realiseren, doorzichten verdwenen en verlaagde plafonds werden toegevoegd.

PDF bestanden

  • dp6-i29-gerechtsgebouw-bouwdeelh-plattegrond-1903

    Download
  • dp6-i29-gerechtsgebouw-bouwdeelh-doorsnede-1903

    Download
  • dp6-i29-gerechtsgebouw-bouwdeelh

    Download