MVRDV ontwerpt 'De Oosterlingen' voor Oostenburg Amsterdam

MVRDV ontwierp zeven aan elkaar grenzende duurzame woongebouwen rondom een collectieve ruimte en collectief dak voor Oostenburg Amsterdam. Een familie waarvan elk gebouw een eigen identiteit heeft, geschikt voor verschillende manieren van samenleven. Daarnaast bevat het ontwerp een nieuwe groene straat voor de wijk.
Beeld Proloog

‘De Oosterlingen’ is een ensemble van zeven zeer duurzame woongebouwen, ontworpen voor projectontwikkelaar Being. De opdracht was om een nieuwe, markante entree voor het Oostenburg-eiland te ontwerpen. In MVRDV’s ontwerp vormen ‘De Oosterlingen’ een duidelijke familie, terwijl elk individueel gebouw anders is: van toren tot laagbouw, met een eigen dakopbouw en gevels van hout, glas, gerecyclede baksteen, biobased composiet of rammed earth.

Elk gebouw heeft een gevel die bijdraagt aan vergroening van de stad, de daken krijgen tuinen of een appelboomgaard. Beeld Proloog

De gebouwen tellen samen 13.950 m2 en 144 appartementen die geschikt zijn voor verschillende doelgroepen. Het ontwerp doet denken aan een verzameling grachtenpanden maar ook aan een streepjescode, verwijzend naar een van de vroegere MVRDV-projecten.

Groen

Het project komt op de kop van het eiland, naast het Buurtplein. Vastgoedontwikkelaar Being en de Amsterdamse woningcorporatie Stadgenoot wilden een humaan, groen en gezichtsbepalende verzameling van gebouwen die samen een markante entree voor de wijk zouden vormen.

DELVA is verantwoordelijk voor het ontwerp van de zeven verschillende leefmilieus op de daken en gevels. Samen vormen ze een waardevol ecosysteem en een stevige bijdrage aan het vergroenen van de stad. Biodiversiteit, klimaatadaptatie en het creëren van een aangenaam leefklimaat voor mens en dier komen zo samen in de Oosterlingen.

Elk gebouw heeft zijn eigen groene uitstraling en naam – de kas, het vogelhuis, de rots, het huis, de imker, de tuin, de klont – en een gevel die bijdraagt aan vergroening van de stad. Het hele project kan worden gezien als een groen laboratorium, of groene expo. Naast ‘onzichtbare’ technische oplossingen om zeer lage uitstoot te genereren zijn er ook talloze praktische ingrepen om tot een holistische duurzame visie te komen.

In navolging van de historische pakhuizen opent een aantal gevels zich door middel van klap- en vouwluiken, balkons en luifels. Beeld Proloog

In navolging van de historische pakhuizen opent een aantal gevels zich door middel van klap- en vouwluiken, klap- en vouwbalkons en klap- en vouw luifels. Het klappen, schuiven en scharnieren zorgt voor een levendig pallet van gevels. Naast een zonwerende en thermische kwaliteit bieden de luiken, luifels en schuifpuien ook privacy voor bewoners – zij kunnen de gevel kan naar wens open en dicht zetten. Het complex verloopt getrapt; terrassen vormen de overgang van het laagste laagbouwpand naar de hoogbouw. De daken van de lagere panden worden geactiveerd en krijgen daktuinen, een appelboomgaard, urban farming of een dakbos.

‘De Oosterlingen wordt een groen complex dat in mijn ogen niet alleen goed is voor mensen maar ook voor vogels en insecten. We maken een pand van gestampte aarde, een oeroude en duurzame bouwmethode, een ander pand krijgt een volledig groene gevel. Ook in verschillende gevels zijn nestkasten geïntegreerd voor huismussen, gierzwaluwen en vleermuizen.

De planten- en kassentoren markeert straks de entree van Sporenburg. Beeld MVRDV

Menselijke maat

Looproutes zijn zo ontworpen dat bewoners elkaar makkelijk kunnen tegenkomen, wat het gemeenschapsgevoel zal bevorderen. De gebouwen hebben zowel prikkelrijke en prikkelarme zones. Samen met de veelzijdige programmering, van horeca en een winkel voor gezonde voeding tot een kleine privébioscoop voor 12 personen, wordt De Oosterlingen een plek geschikt voor alle Amsterdammers.

De veelzijdige programmering en de combinatie van prikkelrijke en prikkelarme zones zorgt ervoor dat dit een plek wordt voor alle Amsterdammers. Beeld MVRDV

In ‘De Oosterlingen’ komen 144 huur- en koopwoningen, in de plinten van de gebouwen is 1.000 m2 gereserveerd voor verschillende voorzieningen; van horeca tot een social impact factory, bedoeld voor bedrijven die zich bezighouden met sociaal ondernemen. De bouw van De Oosterlingen start naar verwachting eind 2022.

Lees ook: