artikel

Meest gelezen stedenbouw op deArchitect.nl

Stedenbouw

Door Harm Tilman – Het debat over de verstedelijking van Nederland is nu pas goed losgebarsten. Stedenbouwkundige artikelen over dit thema op deArchitect.nl trekken veel aandacht. Het antwoord op de vraag of we aan de randen van de steden gaan bouwen dan wel de steden verder verdichten, valt meestal in het voordeel van de laatste uit. Dat dit geen gelopen race is, blijkt wel uit de weerstand tegen verdichting die met name wordt gevoed door de vele grondposities die rond steden en verder weg gelegen kernen zijn ingenomen.

De maatschappelijke voordelen van verdichting zijn evident. Het belang van open en landelijke gebieden rondom de steden voor de leefkwaliteit en het maatschappelijke welzijn van een samenleving is onomstreden. Door nieuwbouw te concentreren binnen verstedelijkte gebieden ontstaat bijvoorbeeld ook ruimte voor strategieën om het landschap te herbebossen, zoals Juliette Bekkering overtuigend bepleit in haar blog over dit onderwerp.

Pilotproject GreenTech Incubator - de Architect maart 2019 - thema platteland

De Greentech Incubator voegt zich in de Brabantse bossen.

Kansen op verdichting

In binnenstedelijke gebieden liggen volop kansen voor verdichting. Grote delen van het stedelijke gebied lenen zich voor restauratie en renovatie, dan wel transformatie en nieuwbouw van woongebieden. Een overtreffende trap hiervan zijn wellicht de plannen van de grote steden om spoorwegemplacementen nabij knooppunten van openbaar vervoer te gaan overbouwen met woningen, kantoren en stedelijke voorzieningen. Vooralsnog is dit toekomstmuziek.

Mobiliteitskaart Ton Venhoeven.jpg

Mobiliteistkaart van Ton Venhoeven

Potenties nieuwe woonmilieus

Interessanter en realistischer zijn wellicht de potenties om in bestaande steden nieuwe woonmilieus te creëren. In Zaanstad is onder de noemer MAAK.Zaanstad een onderzoek gestart naar de mogelijkheden om van de Zaan een belangrijk openbaar gebied te maken. Verdichting en verstedelijking kunnen hier voor verschillende doelgroepen aantrekkelijke woonmilieus opleveren.

Romanov toren Stationsgebied Zaanstad door Boparai

Romanov toren Stationsgebied Zaanstad door Boparai

Kwaliteiten versterken

Een belangrijke voorwaarde bij al deze pogingen is dat verdichting de kwaliteiten van een stad niet onder druk zet, maar versterkt. Een minstens zo belangrijke voorwaarde bij binnenstedelijke verdichting is dat veel aandacht wordt besteed aan de stedelijke open ruimte. Verdichting en vergroening derhalve. Kopenhagen is daarbij een inspirerend voorbeeld. Johanna van der Werff schreef een boeiende blog over de ambities die Kopenhagen op deze terreinen aan de dag legt.

Amager Bakke / Copenhill in Kopenhagen, beeld Robbert Guis

Amager Bakke / Copenhill in Kopenhagen, beeld Robbert Guis

Stedebouwkundige details

De verdichtingsopgave ligt ook in de voorsteden en de verder weg gelegen randgemeenten. Leidsche Rijn Centrum is een goed voorbeeld hiervan. Het eerste deel vormt onbetwist een hoogtepunt in het oeuvre van Jo Coenen. Met de door hem ontworpen bloksgewijze opbouw en pandsgewijze invulling is een stadsdeel gerealiseerd met een grote stedenbouwkundige kwaliteit. Vooral de stedenbouwkundige details dragen in hoge mate hieraan bij.

Leidsche-Rijn-Centrum-Uffizi-Geurst-Schulze-Beeld-Stefan-Muller

Uffizi gezien vanaf Brusselplein, ontwerp Geurst & Schulze Architecten Beeld Stefan Muller

Top 5 stedenbouw op deArchitect.nl

1

Wonen boven het spoor moet stadsdrukte het hoofd bieden

2

Blog – De herbebossing van Nederland

3

ARC19: Stedenbouwkundig plan Maak.Zaanstad 2040

4

Blog – Van wie is Kopenhagen? Een observatie in episoden

5

Eenheid in verscheidenheid – Leidsche Rijn Centrum in Utrecht door Jo Coenen Architects & Urbanists

Reageer op dit artikel