nieuws

Inwoners en MVRDV ontwikkelen toekomstvisie Overschild 2.0

Architectuur

Inwoners en MVRDV ontwikkelen toekomstvisie Overschild 2.0
De toekomstvisie van MVRDV voor Overschild

MVRDV en bewoners van Overschild komen met een plan om het door gaswinningen beschadigde dorp te versterken. Het dorp dat bestaat uit circa 230 woningen, ligt middenin het Groninger gasveld en heeft veel te lijden gehad onder aardbevingen in het verleden. Een deel van de woningen kan worden gerenoveerd, maar voor zeker de helft van de dorpskern is sloop en aansluitend herbouw aan de orde. Ook in de toekomst zal het dorp naar alle waarschijnlijkheid niet aan aardbevingen ontkomen, wat aardbevingsbestendig bouwen extra urgent maakt.

In de op 17 oktober gepresenteerde ‘Dorpsvisie Versterking Overschild’ geeft MVRDV de richting aan waarin Overschild zich kan ontwikkelen. Hierbij staan, naast versterking van woningen en veilig wonen, ook het collectieve idee, de landschappelijke vergezichten, de natuur rondom het Schildmeer en duurzaamheid centraal.

De dorpsvisie voor Overschild kwam tot stand dankzij intensieve bewonersparticipatie. Nadat de bewoners met het witboek hun eigen rol hadden opgeëist bij de versterking van het dorp, hielp de gemeente op verzoek van inwoners bij het opstellen van deze visie. Stedebouwkundige Enno Zuidema begeleidde het proces met de bewoners en bereidde met de bewonersorganisatie en gemeente de dorpsavonden voor. De dorpsvisie biedt niet alleen de kans om het dorp te versterken door een reeks van technische ingrepen en het introduceren van veilige bouwtechnieken als houtskeletbouw en bouwen met stro, maar ook om meteen de ruimtelijke kwaliteit van het dorp te verbeteren.

Presentatie Structuurvisie Overschild Groningen Winy Maas MVRDV

Presentatie Dorpsvisie Overschild. Beeld via www.midden-groningen.nl

Geen wilde plannen

Het zijn geen wilde plannen voor futuristische gebouwen. Het zijn vooral plannen om het dorp leefbaar te houden tijdens en na de grootschalige, langdurige verbouwingen. Mensen gaan maandenlang in tijdelijke woningen wonen aan de rand van het dorp. Het dorp zal jarenlang één grote bouwput zijn. Geld voor de verbouwplannen moet komen uit het Perspectieffonds Groningen – daarin zit de 1,15 miljard euro die het Rijk als compensatiegeld voor Groningen beschikbaar heeft gesteld.

Impressie MVRDV Dorpsvisie Overschild 2.0

Beeld: MVRDV

Het uitgangspunt is dat iedereen terug moet kunnen komen in het dorp. Aan de vorm van het dorp mag bovendien niets veranderen. Overschild is ooit gebouwd in de vorm van een kruis; dat moet zo blijven. Maar als je het dan toch opnieuw mag inrichten, waarom dan niet het huis dichter bij het weiland waaraan de achtertuin grenst? En wat verder af van de weg?

Wie plannen heeft voor de nieuwbouw, moet niet al teveel gehinderd worden door welstandscommissies. Eigenaren moeten alleen rekening houden met de wensen van de rest van het dorp. Panden die zijn aangewezen als karakteristiek en monumenten moeten behouden blijven. Er komt een dorpsbouwmeester, zoals die er ook zijn in grote steden. Met een maquette van het dorp in handen worden de nieuwe huizen op hun plek gezet. Allemaal in goed overleg met de rest van het dorp.

Impressie MVRDV Dorpsvisie Overschild 2.0

Beeld: MVRDV

Overschild heeft net als veel Groningse dorpen te maken met een krimpende bevolking. Nu de gelegenheid zich aandient, willen de inwoners ook graag mensen van buiten trekken. Het dorp ligt nabij het Schildmeer. De dorpsgemeenschap stelt voor om langs de oevers van dat meer een nieuwe woonkern te bouwen. Maar er wordt ook gedacht aan het uitbouwen van een boerenerf tot woonhuizen.

Het dorp wil zo snel mogelijk “verlost” worden van het gas, aldus de Structuurvisie. Een grote warmtepomp moet de huizen gaan voorzien van warmte. Maar daar houdt het duurzaamheidsdenken niet mee op. Er moet ook een deelauto komen en een elektrische laadpaal.

Impressie MVRDV Dorpsvisie Overschild 2.0

Beeld: MVRDV

Onderlinge spanningen

Steeds meer voorzieningen zijn verdwenen uit het dorp. Vooral het sluiten van de dorpsschool was een grote teleurstelling. In het leegstaande gebouw is nu het dorpshuis De Pompel gekomen. Het is op dit moment ook het loket waar mensen terecht kunnen om hun vragen te stellen en hun verdriet kenbaar te maken over de versterking. En verdriet is er zeker, omdat niet ieder huis in Overschild gaat worden gesloopt of versterkt.

Dat was aanvankelijk wel de bedoeling. Maar omdat de gaswinning eerder stopt dan gepland, is de verwachting dat er ook minder huizen versterkt hoeven te worden. Dat gaat nu alleen nog door voor de huiseigenaren die al in gesprek waren over de sloop van hun woningen. En dat geeft natuurlijk scheve ogen in het dorp, tussen buren en andere dorpelingen. Maar ook moeten kavels opnieuw worden ingedeeld, omdat sommige kavels te klein zijn om met de huidige bouwvoorschriften een nieuw huis terug te bouwen Om dat te begeleiden, moet er een opbouwwerker komen en een sociaal beheerder van het dorpshuis.

Structuurvisie Overschild 2018-2028

De gemeente Midden-Groningen heeft de dorpsvisie vertaald in een ‘Structuurvisie Overschild 2018-2028’, die tegelijk met de dorpsvisie is gepresenteerd. Deze zal voor de komende jaren de basis vormen voor het gemeentelijk beleid. De structuurvisie beschrijft de hoofdlijnen van de voorgenomen ruimtelijke ontwikkeling van Overschild (postcodegebied 9625) die nodig is voor de versterking en daaraan gekoppeld de wensen en kansen zoals verduurzaming (Overschild wil een gasloos dorp worden), economie, recreatie en toerisme en natuurontwikkeling. Daarmee kijkt Overschild verder dan alleen de versterking, zij wil weer een dorp met toekomst worden.

Impressie MVRDV Dorpsvisie Overschild 2.0

Beeld: MVRDV

Burgemeester en wethouders van Overschild hebben op 15 oktober de structuurvisie vastgesteld. De gemeenteraad behandelt de structuurvisie op 15 november in de raadscommissie. Op 29 november wordt de gemeenteraad gevraagd de visie vast te stellen. Beide vergaderingen zijn openbaar.

Bekijk een video op de NOS.nl waarin bewoners hun reactie geven

Bron: MVRDV/NOS.nl

Lees ook:

 

 

 

Reageer op dit artikel