Project

Nominatie ARC17 Architectuur: Vuurtoreneiland – krft

Nominatie ARC17 Architectuur: Vuurtoreneiland – krft
foto: Christian van der Kooy

Op Vuurtoreneiland is op een kazerne binnen UNESCO werelderfgoed een eiland en draaiend restaurant grotendeels zelfvoorziening gemaakt door een low-tech duurzame infrastructuur. Deze onzichtbare laag wordt zichtbaar in een iconische installatieschuur. De kazerne op het eiland is samen met BunkerQ geconsolideerd en ingericht als restaurant op de meest terughoudende wijze, om de magie van het verval op het eiland niet te verstoren.

De kunst van het niks doen: Vuurtoreneiland

Op het forteiland – een verborgen plek met een magisch samenspel van natuur en historie – is een bijna onzichtbaar duurzaam masterplan uitgerold om de huidige melancholie van het verval niet te verstoren.

De Amsterdamse ondernemers Brian Boswijk – enige bewoner van het eiland – en chef Sander Overeinder openden in 2012 een zomerrestaurant op het eiland, een voormalige fortificatie, onderdeel van de Stelling van Amsterdam en UNESCO werelderfgoed. Het groeide uit tot een enorm succes. Het eiland is magisch, omzoomd door de horizon op het Markermeer, open naar wind en zon, bezaaid met resten van de verdedigingswerken en natuurlijk de nog steeds operatieve vuurtoren.

Na een serie succesvolle zomers werden de renovatiewerkzaamheden op het eiland gestart. Tegelijkertijd werd krft benaderd om mee te denken over een permanent ervaring voor het gehele jaar: de bezoekers de magie van het eiland ten volle te laten ervaren rondom een nieuw winterrestaurant. Het team besloot om het verleden niet te revitaliseren maar om de bestaande gelaagde kwaliteit te laten bestaan: de geschiedenis, overwoekerd door de natuur. De voornaamste strategie was het consolideren van deze unieke melancholie van het eiland, door het laten zien van de poezie van het verval.

Nadat het overwegen van een nieuw winterrestaurant is voorgesteld om het restaurant in de oude kazerne te plaatsen, in de unieke sfeer van de oude slaapvertrekken en officierskamers. De renovatiewerkzaamheden, voorbereid door bunkerQ, is simultaan uitgevoerd met een aantal nieuwe toevoegingen door krft. De kazerne kreeg een subtiele, ingepaste nieuwe façade, een nieuwe vloer en werd voorzien van 3 vrijstaande blokken: de keuken, de bar en de toiletten in de ruimtes waar zich vroeger de barakken bevonden. Een aantal ruimtes werden als logeerplekken ingevuld. Achter de kazerne werden de munitiebunkers voorbereid voor toekomstig gebruik als slaapplek, gesitueerd naast de voormalige kanonplatforms. Dit platform wordt tegenwoordig in de zomer als openluchttheater gebruikt.

Arup is benaderd voor de tweede uitdaging: een nieuwe duurzame infrastructuur. Het feit dat het eiland zelfvoorzienend moest zijn was niet zozeer een keus, maar eerder noodzaak voor een dergelijke afgelegen plek. Door het gebruik van traditionele technieken, zoals grondbuisventilatie, helofytenfilters en het gebruik van ouderwetse houtkachels, is het eiland bijna geheel zelfvoorzienend, met uitzondering van de elektriciteit, die bij de lokale windenergiecooperatie ingekocht wordt.

De duurzame systemen komt samen in een knooppunt in de Zwarte Schuur, bekleed met Shou Sugi Ban, geblakerd larikshout, een preservatietechniek door afbranden. Hiermee wordt het eiland een gesamtkunstwerk, met vuur als het belangrijkste ingredient wordt voor zowel de keuken, het energieconcept als de architectuur.

Ontwerp en realisatie

  • Adres Vuurtoreneiland
  • Plaats Durgerdam
  • Projecttitel Vuurtoreneiland
  • Projectarchitect(en) Oscar Vos, Thomas Dieben, Gerco Meijer
  • Medewerkers Alvaro Laanen Baca, Remco van der Vorm
  • Adviseur installaties Arup, Amsterdam
  • Adviseur bouwfysica Arup, Amsterdam
  • Adviseur brandveiligheid Arup, Amsterdam
  • Aannemer Koninklijke Woudenberg
  • Bouwmanagement RG74, Rick Gerards, Zoetermeer
  • Bruto vloeroppervlakte (m2) 1530 m2
  • Programma Duurzame installaties, restaurant, slaapplekken
  • Voorlopig ontwerp september 2015
  • Aanvang bouw januari 2016
  • Oplevering september 2016
  • Opdrachtgever Stichting Vuurtoreneiland, Vuurtoreneiland
  • Ontwerpbureau krft, BunkerQ

Foto's

Fotografie: Christian van der Kooy

Locatie

Lees voordat u gaat reageren de spelregels