Reconversie station Antwerpen Centraal door Eurostation

Het lichtontwerp van Voncke maakt deel uit van de architectuur. Foto Jan Kempenaers

Antwerpen Centraal was jarenlang een kopstation waarin treinen moesten keren. Toen daar recent dankzij een 3,8 kilometer lange spoortunnel een einde aan kwam, rees de vraag naar de nieuwe architectuur van het centraal station. Voor de architecten van Eurostation onder leiding van Jacques Voncke is de infrastructuur met haar poreuze karakteristieken een waar ‘objet trouvé’. Het inbrengen van zowel dag- als kunstlicht versterkt de zeggingskracht van de ingrepen.

Bij de verbouwing van Antwerpen Centraal is uitgegaan van de tweedeling in een statig stenen poortgebouw langs het Astridplein en een infrastructuurdeel dat tegen het poortgebouw is aangeschoven. Het poort- of ontvangstgebouw van Antwerpen Centraal is in 1899 ontworpen door architect Louis de la Censerie. Hij liet zich inspireren door het stationsgebouw van Luzern en het Pantheon in Rome. Dit resulteerde in een gebouw met een rijke architectuur van diverse soorten marmer en een imposante koepel van 75 meter hoog. Voor dit deel van het station is gekozen voor een nauwkeurige renovatie met behoud van vormen, materialen en proporties.

Het infrastructuurdeel, dat oorspronkelijk niet het werk is van een architect maar van ingenieurs, is op heel andere wijze aangepakt. Het bestaat uit een imposante perronoverkapping en een systeem van bruggen die de stad doorkruisen en die een basis bieden aan de treinsporen. De belangrijkste karakteristiek van het infrastructuurdeel is echter niet de imposante perronoverkapping, maar veeleer haar porositeit.

Het volledige artikel verscheen eerder in de Architect, nummer 12, 2007, p74-77.