Amsterdams Stadsarchief door Claus en Kaan Architecten

Het introverte gebouw van De Bazel aan de Vijzelstraat krijgt een nieuwe functie. Foto Christian Richters

Vorige maand opende het Amsterdams Stadsarchief zijn deuren in het voormalige hoofdkantoor van ABN AMRO. Destijds zorgde de bouw van deze kantoorkolos voor commotie vanwege de impact op het stadsbeeld. Inmiddels is het zelf een monument en leidde het ontwerp voor herbestemming tot controverses. De hermetisch en solide opzet met dichte plinten, blinde nissen en een rijk gedecoreerde voorgevel strookt minder met de ambitie van het Stadsarchief, dat publieksgericht en zichtbaar wil zijn.

Het oude bankgebouw is door De Bazel tot en met de interieurs en meubels als eenheid ontworpen. De indeling volgt een proportiesysteem met een basismaat van 3.60 bij 3.20 meter. Voor de constructie ontwierp A.D.N van Gendt een geavanceerd betonskelet met geïntegreerde dubbele vloeren op de verdiepingen. De huid van het gebouw is gemetseld met blok- en bandpatronen van baksteen en natuursteen. Het interieur heeft veel symboliek en werd rijk gedetailleerd. De plattegrond is opgebouwd rondom twee glasoverdekte lichthoven. In de loop der jaren slibde het interieur dicht. Chronisch ruimtegebrek leidde in de jaren vijftig tot het dichtzetten van de centrale hal, vlak boven het oorspronkelijke glazen plafond. In de jaren zeventig verdween bovendien een deel van het originele interieur en ontstond een wirwar van scheidingswanden, schotten en verlaagde plafonds.

Het volledige artikel verscheen eerder in de Architect, nummer 11, 2007, p52-57.