blog

Schoolziek

Interieur

Eindelijk begrijp ik wat ‘schoolziek’ precies betekent. Schoolziek is dat je ziek bent van het schoolgebouw. Het is een veel voorkomende kwaal (circa 13.000 leerlingen en 1760 leraren per dag) en hij komt in twee varianten:

Schoolziek

 

 

a.    je voelt je niet lekker, met hoofdpijn enzo, en blijft prinsheerlijk een dagje in bed met boekjes en bonbons, onderwijl gniffelend over de goegemeente die zich als een troep onwetende trouwe lemmingen het bedompte lokaal in stort. Dit is de aangename variant, waar de goede herinneringen en het wat smalende karakter van de term ‘schoolziek’ vandaan komen. En die broodnodig is op zijn tijd, om b. te voorkomen.


Hoeveelheid CO2 in de lucht in een klaslokaal gedurende drie dagen

b.    je hebt je te vaak niets aangetrokken van a. en je bent echt ziek geworden, meestal iets met de luchtwegen en niet zelden ongeneeslijk. Astma ofzo, of een nare allergie. Helaas. Je bent te lang te braaf geweest.


Daling ziekenhuisopnames ivm astma in de schoolvakanties

‘Schoolziek’ is iets typisch Nederlands. In andere rijke landen maken ze fijne, ruime schoolgebouwen met voldoende licht en lucht, waar leerlingen groeien en gedijen en zich geestelijk en lichamelijk goed ontwikkelen. In Nederland is het binnenklimaat in tachtig procent van de scholen zo slecht dat je er tenminste een leerachterstand oploopt en vaak ook nog wel een groeistoornis.

 
Ventilatie in klaslokalen in het voortgezet onderwijs in Groningen

Nu zou je kunnen denken dat Nederlanders eenvoudigweg niet kunnen bouwen, maar dat is niet waar. Bankdirecteuren hebben een prima rekenruimte. En hoewel het in de kamers van de lagere kantoorklerken niet altijd even aangenaam toeven is, is de lucht er toch nooit zo slecht als in een smoggebied. In klaslokalen wel. Ook de populaire vergelijking met de gevangenis gaat nog steeds op: in gevangenissen zit tot twee keer minder CO2 in de lucht dan in scholen.

 
Hoeveelheid CO2 in de lucht in scholen, kantoren en gevangenissen. 1200 ppm is de maximaal aanvaardbare hoeveelheid

Als het dan niet aan ons bouwvermogen ligt, dan is er wellicht een economisch motief. Op het eerste gezicht lijkt dit niet onlogisch: als mensen niet op kantoor komen, wordt er minder verdiend, gevangenissen opereren goedkoper als alles goed loopt, maar als een leraar of leerling schoolziek is, maakt dat financieel niets uit. Een goed schoolgebouw levert dus geen geld op; een goede gevangenis en een goed kantoorgebouw wel.

 
Toename ziektekiemen bij toename CO2

Op het tweede gezicht blijkt dit echter een drogredenatie. Vroeger of later kost het slechte binnenmilieu op school wèl geld. Als ouders thuisblijven om met hun astmatische kind naar het ziekenhuis te gaan bijvoorbeeld. Of wanneer we de resultaten van de leerachterstand terugzien in achterblijvende arbeidsprestaties.

 

 
Het is dan ook duidelijk dat dit probleem maar op één manier heeft kunnen ontstaan: de mensen die het geld verdelen, hebben leren rekenen op een Nederlandse school. In een lokaal zonder licht en lucht, zodat ze 23% onder hun niveau presteren. Ik ben dan ook bang dat we in een vicieuze cirkel zitten die alleen kan worden verbroken door de beslissers een tijdje naar school te sturen in het buitenland.

Afname leerprestaties bij toename CO2 in lucht

Óf we beginnen een goed doel. Want daar zijn Nederlanders altijd voor te porren. Zestig euro voor de gezondheid van een Nederlands kind! Ja, u leest het goed zestig euro per schoolgaand kind per jaar. Wie geeft?

 

Met dank aan alle sprekers op het symposium ‘Beter presteren door gezond leren’ dat Stichting Living Daylight, Hunter Douglas en Forbo Flooring onlangs hielden in IC Dubo, Rotterdam. En met bijzondere dank aan Froukje van Dijken van BBA Binnenmilieu, uit wiens presentatie de ware betekenins van het woord schoolziek bleek. En aan Frans Duijm, arts en medisch milieukundige bij de GGD in Groningen, uit wiens presentaties alle afbeeldingen in dit document komen.

.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels