nieuws

In memoriam Hans Boot

Geen categorie

Naar aanleiding van het overlijden van Hans Boot, architect bij Broekbakema, heeft directeur Meindert Booij van dat bureau een In Memoriam opgesteld. Wij publiceren dat hieronder integraal en inhoudelijk ongewijzigd. Voor het overzicht hebben we tussenkopjes toegevoegd.

In memoriam Hans Boot

Op 23 juli overleed ir. Hans Boot, architect. Na zijn studie bouwkunde in Delft, waar hij student-assistent van prof. Van den Broek was, werkte hij enige tijd op het bureau van Dr. J.J.P. Oud, om vervolgens in 1956 in dienst te treden bij architectenbureau Van den Broek en Bakema. Van 1971 tot 1988 was hij directielid van de Architectengemeenschap Van den Broek en Bakema, zoals het bureau toen heette en dat onder de huidige naam Broekbakema zijn voortzetting heeft gevonden.

Hans Boot werkte veelal aan grote complexe opdrachten, die hebben bijgedragen aan de wereldwijde bekendheid van het bureau.

Technische Hogeschool Delft

Eén van de eerste projecten was de besloten prijsvraag voor de faculteit Bouwkunde (va. 1956) voor de Technische Hogeschool in Delft (thans TU Delft). De opzet van het gebouw was, in de lijn van Van den Broek, zeer functionalistisch: Op de begane grond lagen de gemeenschappelijke onderwijsfuncties als handtekenen, bibliotheek, maquettehal en kantine, verbonden door een ‘straat’. De 5 studiejaren kregen in de hoogbouw elk twee verdiepingen, die met vides waren gekoppeld. Bij de opening werden echter net verticale jaarateliers ingevoerd. Daarop en op latere veranderingen in het onderwijs heeft het gebouw altijd flexibel kunnen reageren.

Generaties Delftse architecten hebben op deze faculteit hun opleiding gevolgd. Bouwkunde was een onderwijsgebouw dat ontmoetingen stimuleerde en vrijheid bood, waaraan vele architecten bij hun presentaties graag refereerden.

Boot woonde vlak bij Bouwkunde. Samen met zijn dochter zag hij het gebouw, waaraan hij 13 jaar had gewerkt, op 13 mei 2008 afbranden.

foto Bouwkunde Delft – archief Broekbakema

Vrijwel parallel aan Bouwkunde werd het gebouw ontworpen voor de afdeling Weg- en Waterbouwkunde (va. 1957), later genoemd Civiele Techniek. Ook speelde in die tijd de besloten internationale prijsvraag voor het stadhuis in Marl. Deze prijsvraag werd gewonnen met een plan waarin de representatieve en bestuurlijke functies werden geconcentreerd in een gebouw met een enorm ‘vouwdak’ van beton, sterk vergelijkbaar het dak van de Aula van de TU-Delft. De ambtelijke diensten waren ondergebracht in torens waarvan de vloeren met hangconstructies aan het dak waren verbonden.

Voor Winschoten ontwierp Boot het Cultureel Centrum de Klinker (1968), met schouwburgzaal en multifunctionele hallen.

Langs de A9 bij Amstelveen, ligt het Computercentrum voor de Amrobank (1970). Inmiddels ligt het gebouw verborgen achter groen, maar indertijd was het sterk opvallend door het dak van prefabbeton elementen met rode tegels. Vanwege de veiligheid lopen deze elementen over de volledige bovenzijde door, zeer herkenbaar voor het vliegverkeer.

Centrale bibliotheek Rotterdam

In 1977 werden Jaap Bakema en Carl Weeber uitgenodigd voor een onderlinge competitie voor Centrale Bibliotheek Rotterdam. Hans Boot maakte het winnende ontwerp, een bibliotheek als een warenhuis met roltrappen in een centrale vide en van daaruit een prachtig uitzicht op de stad. Het ontwerp strekte zich uit tot het omliggende gebied, waar de treintunnel nog gebouwd moest worden. Het plan ging uit van lichtgewicht markthallen en behoud van het oude NS-station Blaak. Tot grote woede van Boot werden later naast de bibliotheek de kubuswoningen en het ‘Potlood’ van Piet Blom gerealiseerd. De bibliotheek verloor zijn beoogde context.

Bijlmermeer

Boot ontwierp het Masterplan voor het Stadsdeelcentrum Bijlmermeer (1978) en was daar vervolgens superviserend architect.

AMRO-bank Amsterdam Zuid-oost

Het ontwerp voor de Amrobank in Amsterdam-Zuidoost (1980) kwam tot stand na een meervoudige opdracht. Dit kantorencomplex van 60.000 m2 had een zeer uitgekiende logistiek en was uitstekend voorbereid op flexibele kantoorconcepten. Een slimme integratie van constructie, installaties en plafonds, waardoor warmte accumulatie in het beton mogelijk was, maakte het gebouw energiezuinig, misschien wel zuiniger dan de daarom veelgeprezen NMB ertegenover. De opbouw van de gevel was sterk gebaseerd op functionele en programmatische aspecten als wandplaatsingen, licht, zonwering en onderhoud. Dit gaf niet zozeer een vernieuwende architectonische uitstraling, maar paste wel weer in een lange bureau traditie waarin prefabbetongevels heel zorgvuldig werden gedetailleerd.

Stadhuis Den Haag

Bij de besloten prijsvraag voor het Haagse Stadhuis (1986), was Boot de enige Nederlandse architect naast Koolhaas. De uitnodiging was eervol, maar het proces een slangenkuil, Richard Meier was de favoriet van Adri Duivesteijn. Het plan van Boot met spiegelende torens, weer met hangende vloeren, ontving wel de publieksprijs.

foto Haagse Stadhuis – archief Broekbakema

Functionele benadering

Kenmerkend voor werk van Boot was een sterk functionele benadering, waarbij alles onderbouwd werd vanuit menselijk gebruik, de logica van het construeren en technische eisen. Constructie en techniek waren ‘eerlijk’ zichtbaar. Materiaal gebruik en detaillering waren zeer degelijk en afgewogen, duurzaam in gebruik en onderhoud.

Tentoonstelling Van der Vlugt

Boot was de grote stimulator achter de tentoonstelling over Van der Vlugt, die in 1984 op het bureau aan de Posthoornstraat in Rotterdam werd georganiseerd. Hierdoor raakten velen geïnteresseerd de in lange geschiedenis van het bureau, wat uiteindelijk heeft geleid tot het vorig jaar verschenen boek Brinkman Van der Vlugt Architecten, geschreven door Joris Molenaar.

Jaarbeurs Utrecht

Naast zijn werk op het bureau was Boot adviseur van de Jaarbeurs in Utrecht en supervisor van Schiphol (1984-1996). Hij zat in verschillende Welstandscolleges en bekleedde verschillende bestuurslidmaatschappen waaronder de Bond van Nederlandse Architecten (BNA). In Rotterdam was hij jarenlang bestuurslid van de Stichting ter Bevordering van Volkskracht en de gelieerde stichting Volkskracht Historische Monumenten. Hij heeft een belangrijke rol gespeeld bij de verkrijging van het Huis Sonneveld voor deze stichting. Het huis is zorgvuldig gerestaureerd en was een van de hoogtepunten Rotterdam Culturele Hoofdstad 2001. De museumwoning wordt geëxploiteerd door het Nederlands Architectuur Instituut (nu onderdeel van het Nieuwe Instituut) en is nog altijd een juweel voor Rotterdam.

Orde van Oranje Nassau

Boot werd benoemd tot Officier in de Orde van Oranje Nassau en ontving de Wolfert van Borselenpenning van de Gemeente Rotterdam.

Zelf heb ik in Hans Boot een geweldige leermeester gehad, niet alleen als ontwerper, maar ook in de zorgvuldige omgang met de opdrachtgever en bouwpartners. Zijn humor maakte de samenwerking zeer plezierig.

augustus 2013 – Meindert Booij – architect-directeur Broekbakema

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels