nieuws

Richard Florida: creatieve klasse zoekt open stad

Geen categorie

De stad is de belangrijkste sociale en economische organisator van deze tijd, zegt Richard Florida. De Amerikaanse socioloog en schrijver van ‘The rise of the creative class’ gaf gisteren een gratis lezing op de Faculteit Economie & Management van de Hogeschool Utrecht. Open steden met een grote diversiteit trekken een creatieve klasse aan, die op zoek is naar betekenis en gemeenschapszin, en niet naar financieel gewin.

Richard Florida: creatieve klasse zoekt open stad


Van onze correspondent Marit Overbeek

 Richard Florida introduceerde begin 2000 de term creatieve klasse, waarmee hij dat deel van de beroepsbevolking aanduidt dat innovatieve arbeid verricht. Binnen de creatieve klasse vallen onder andere kenniswerkers als wetenschappers, docenten, kunstenaars en ontwerpers. Volgens de socioloog heeft Nederland een van de grootste creatieve klasses ter wereld. De theorie van Florida wordt bekritiseerd, maar is ook gebruikt in steden als Amsterdam om maatregelen te treffen die de stad aantrekkelijker moeten maken voor creatievelingen.

Crisis duurt nog wel even

Florida trapte zijn lezing op de Hogeschool van Utrecht af met de stelling dat we nu de derde grote economische crisis van het kapitalisme beleven. De gedachte dat deze crisis over twee jaar over zou zijn, weerspreekt de Amerikaan. Volgens hem is deze crisis een overgangsperiode, van een oude naar een nieuwe economische orde, en zal hij daarom lang duren, misschien wel tien jaar.

Occupy-beweging roept om betekenis

De creatieve klasse kan een grote rol spelen in de overgang naar een nieuwe economische orde, zegt Florida. Mensen uit deze groep worden namelijk niet gedreven door geld, maar door passie en een zoektocht naar uitdagingen. De creatievelingen zijn op zoek naar intrinsieke motivatie. Dat vinden ze in nuttig werk, dat voldoening oplevert. Hij ziet de Occupy-beweging als een oproer van de creatieve klasse. Zij roepen op tot emotionele betrokkenheid bij elkaar, ze willen gemeenschapszin creëren en keren zich af van snel geld verdienen.

Steve Jobs gesjeesde student

Misverstand: de creatieve klasse is geen culturele elite, ook mensen die met hun handen werken behoren hiertoe. Ieder individu is creatief, zegt Florida, dat heeft niets met opleiding te maken. “Steve Jobs was een college dropout.” Volgens de socioloog is het de kunst het individu niet te onderdrukken of uit te buiten, maar de vrijheid te geven voor persoonlijke expressie. Zo kunnen fabrieken laboratoria worden, in plaats van geestdodende productiehuizen. Alleen open economieën zullen succesvol zijn.

Technologie, talent en tolerantie

Steden zullen verder groeien, betoogt Florida, omdat zij kansen bieden en ruimte voor experiment. De stad is de sociale en economische organisator van deze tijd, waar dat vroeger de boerderij en de fabriek waren. De creatieve klasse woont graag in de stad, waar openheid en diversiteit te vinden zijn. In de stad kun je proberen, falen en opnieuw beginnen. Een succesvolle stad beschikt daarom over de 3 T’s: technology, talent tolerance.

De vraag uit de zaal over waarom reactionaire sentimenten op dit moment aan populariteit winnen, beantwoordt Florida met een woord: Angst. De zoektocht naar individuele expressie en creativiteit stuit op de conservatieve reflex om de controle te behouden. De Amerikaan vraagt zich af waar de politici zijn die onze banen zo nuttig mogelijk willen maken, omdat daarmee een grote collectieve creativiteit zou zijn te ontsluiten.

Oproep

Florida besluit zijn lezing met een oproep aan de aanwezige studenten, onderdeel van de toekomstige creatieve klasse. “In wat voor wereld wil je wonen? Als creatieveling heb je de verantwoordelijkheid die wereld zelf te realiseren, en een gids te zijn op de reis daar naartoe.”

Richard Florida is in Nederland voor de Internationale Biënnale Herbestemming Leegstand, die vandaag en morgen plaatsvindt op diverse locaties in Maastricht.

Reageer op dit artikel