blog

Blog – Planning en budget, maar kwaliteit dan?

Business

Veel architecten schrijven bestekken, geven opdracht aan externe bestekschrijvers of adviseren opdrachtgevers over wat er in bestekken moet worden opgenomen. Veel bestekschrijvers gebruiken het bestek om met verantwoordelijkheden te schuiven. Verplichtingen die op grond van de UAV 2012 bij de opdrachtgever liggen, worden door middel van het bestek bij de aannemer gelegd. In een reeks blogs kijk ik wat daarin mogelijk en verstandig is. Deze keer aandacht voor kwaliteit, in plaats van alleen budget en planning.

Blog – Planning en budget, maar kwaliteit dan?

Bouwtijd en korting

Op de een of andere manier sturen veel opdrachtgevers op planning en budget, en niet zozeer op kwaliteit. Dat is goed te zien in de combinatie van par. 01.02.08.01 en 01.02.42.01 van het Stabu-bestek. In par. 01.02.08.01 geeft de opdrachtgever aan binnen welke termijn het werk gereed moet zijn, en in par. 01.02.42.01 de “straf” die de aannemer krijgt als hij te laat heeft opgeleverd: de kortingsregeling.

De opdrachtgever heeft vaak de neiging om in het bestek een korte bouwtermijn op te nemen. De voorbereiding heeft al de nodige tijd in beslag genomen. De opdrachtgever kijkt al zeker een jaar of vijf uit naar het moment dat het pand eindelijk in gebruik kan worden genomen. De oude woning is al verkocht. Een subsidieregeling bepaalt dat een werk vóór 1 januari opgeleverd moet zijn. Er zijn allerlei redenen om een korte bouwtijd in het bestek op te nemen.

Verder vindt een opdrachtgever het ook wel mooi om een flinke korting in het bestek op te nemen. € 1.000,00 per dag, bij een aanneemsom van net boven een half miljoen. Je zou als opdrachtgever haast hopen dat de aannemer een paar maanden te laat oplevert, dan is zo een flink stuk van de bouwkosten nog voor de oplevering terugverdiend!

Positie aannemer

Het is voor de opdrachtgever wel verstandig om vooraf te bedenken hoe een aannemer hierop zal reageren. De bouw begint, de aannemer heeft er zin in om het werk te maken, maar hij loopt vrij snel tegen een probleem op. Het gekozen funderingsbedrijf gaat failliet. Er is meer onwerkbaar weer dan vooraf verwacht (en bij een vaste opleverdatum zoals “de oplevering dient uiterlijk per 1 september plaats te vinden is onwerkbaar weer grotendeels risico aannemer), er is wat discussie over de uitleg van besteksparagrafen, en de planning loopt uit de pas. De aannemer ziet in een vrij vroeg stadium in, dat het werk niet tijdig zal worden opgeleverd. En één dag te late oplevering, betekent meteen € 1.000,00 korting op de aanneemsom (in het hiervoor genoemde voorbeeld). De aannemer zal dat willen voorkomen. Uit alle macht. Zeker als het werk is gekregen na een aanbesteding tegen de laagste aanneemsom, dus zonder al te veel marge.

Wat zal de aannemer doen?
Beknibbelen op kwaliteit. Dat wat een aannemer normaal gesproken wel doet, doet hij dan opeens niet meer. De kabels niet op de breedplaatvloeren vast zetten voorafgaand aan het storten van het beton. De aansluitingen plafond – wand niet afkitten. Kwalitatief minder goede deuren plaatsen. Al met al een 5.6 leveren, in plaats van de gewenste 8 of hoger.

En het bouwproces juridiseren. Om de haverklap bouwtijdverlenging vragen. Meer-/minderwerkdiscussie. Het werk wordt er niet leuker op. En het eindresultaat niet beter.

Hoe te voorkomen?

Het is niet makkelijk om dit te voorkomen. In de bouw is veel wantrouwen. Daar hebben partijen in de bouw het ook naar gemaakt. Het maken van reële afspraken, betekent nog niet dat de bouwpartijen zich daaraan zullen houden. Toch is de kans op geschillen wel te verkleinen. Neem bij het opmaken van het bestek en de overeenkomst het voorgaande zoveel mogelijk mee. Spreek een redelijk bouwtijd af, met daarbij horende sanctie (en wellicht ook een bonussysteem bij goed en tijdig werk?). Maar doe dat wel reëel, en in overleg met de aannemer. Spreek niet een te krappe bouwtijd af. Bedenk, dat planning en budget tijdelijke factoren zijn; kwaliteit niet. Daar heb je twintig jaar later nog profijt van.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels