blog

Blog – Worden naoorlogse ontwerpmodellen weer hip?

Business

‘Who cares?’ is de nieuwe ontwerpprijsvraag van de Rijksbouwmeester. De prijsvraag gaat over zorg en transformatie. In naoorlogse wijken sla je met dit thema twee vliegen in één klap. De doelgroep woont hier, en innovatieve zorgconcepten kunnen de gedroomde opwaardering van deze gebieden misschien eindelijk waarmaken. Benieuwd hoe de Rijksbouwmeester zelf naar de opgave kijkt? In de Architect van oktober licht Floris Alkemade een tipje van de sluier op.

Naoorlogs ontwerpen is ‘not done’

De kruitdampen van de crisis zijn nog niet opgetrokken en de discussie over grootschalige ruimtelijke vraagstukken laait alweer op. Een klassieker zijn natuurlijk de naoorlogse woonwijken. Ik herinner me goed dat ik tijdens mijn opleiding Bouwkunde een ontwerpproject in Pendrecht deed. Dat was middenin de jaren ’90, de periode van grootschalige herstructurering door de woningcorporaties. Het is begrijpelijk dat er in die tijd van vooruitkijken weinig aandacht was voor de aanwezige kwaliteiten van naoorlogse modellen. Maar ook tijdens de crisis, toen de nieuwbouwplannen massaal stilvielen, bloeide de liefde voor het naoorlogse niet op. Ik vrees dat het modernistische denken er bij mijn generatie tijdens de studie gewoon te stevig is ingeramd.

Revival van naoorlogse kwaliteiten

Slechts een handjevol architecten ziet een uitdaging in het architectonisch toepassen van naoorlogse ontwerpprincipes. Reimar von Meding (KAW) vertelt in de Architect hoe hij in het rationele, functiegerichte ontwerpen uit die periode aanknopingspunten ziet om juist de woningopgave van nu mee aan te pakken. Wouter Veldhuis (MUST) denkt dat de structuur van naoorlogse wijken als geheel past bij de behoefte van de nieuwe stedeling die op zoek is naar betaalbare, kleine woningen met ruimte voor het collectief. Zeker in steden met een hoge mate van gentrification liggen hier kansen voor starters die woningen in de binnenstad niet meer kunnen betalen. Zou het kunnen zijn dat naoorlogse ontwerpmodellen toch een tweede leven krijgen?

Herinterpretatie nodig

Na een periode van rucksichtslos breken met het oude, gevolgd door het met samengeknepen billen vasthouden aan het bestaande, volgt nu wellicht een fase van het intelligent, creatief en gewaagd herinterpreteren van het naoorlogse gedachtegoed. De prijsvraag ‘who cares’ biedt hiervoor in ieder geval een prachtige test case.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels