blog

Fasten your seatbelts, de zzp’er gaat landen

Business

We lezen in de kranten mooie vergezichten over het verkleinen van het verschil tussen werknemer en zzp’er, maar wat betekent dat in de praktijk? Is het een werkgeversding of is het een antwoord op de veranderde omstandigheden waar iedereen wat aan heeft en waar hangt dat dan van af?

Fasten your seatbelts, de zzp’er gaat landen

 

 

 

Wat is bijvoorbeeld een passende vergoeding voor een opdracht? Hoe knoop je de verschillende contractmogelijkheden aan elkaar? Vragen waar zzp’ers mee worstelen (opdrachtgevers overigens ook) zo blijkt tijdens de discussies aan onze dialoogtafel. Die zijn onderdeel van de pilots die Stichting Fonds Architectenbureau organiseert om te onderzoeken of en hoe arbeidsverhoudingen kunnen worden aangepast aan de nieuwe werkelijkheid.

Worsteling

ZZP’ers worstelen ermee, zo blijkt. “Je weet niet waar je aan toe bent en de noodzaak om werk tegen elke prijs te accepteren, maakt me onzeker en dat geeft een onbevredigend gevoel”. Alle deelnemers aan tafel worstelen met tarieven, afspraken over verantwoordelijkheden, verzekeringen en de vraag hoe jezelf neerzet in zo’n onzeker klimaat. Voormalige werknemers – al dan niet gedwongen zzp’er – missen acquiitievaardigheid. “Als ik eenmaal aan tafel zit, dan lukt het wel”. Maar ze komen vaak niet aan tafel, omdat ondernemerschap ook andere eisen stelt. En dat andere zit niet in de genen, daar is nog geen ervaring mee opgedaan. Voormalige werknemers vragen zich ook af waar je nou bij hoort als zzp’er. Ben je onderdeel van een bedrijfscultuur als je aan een opdracht werkt en wat is dan je toegevoegde waarde? Het is turen door een rietje.

def_Bouwstenen_Opinie_Matthijs_de_Graaf

Mij valt op dat leeftijd een onderscheidende factor is bij die onzekerheid. Beginnende, jonge architecten zeggen: “Kom maar op, dit is de werkelijkheid waar we mee te maken hebben, geef ons informatie en houvast. Zeg ons hoe we het moeten organiseren, wat zijn realistische tarieven en dan gaan we aan de slag. Wij zorgen voor een goed verhaal en een aanbod waar de opdrachtgever geen ‘nee’ op kan zeggen.”

Referentiepunt

Zzp’ers zouden geholpen zijn met een referentiepunt, zo blijkt aan de dialoogtafel. Een houvast, een richtlijn voor redelijke tarieven. En een idee hebben wat er van je verwacht kan worden, misschien zo iets als spelregels.

De zelfstandige realiseert zich dat in dat tarief ook iets moet worden opgenomen voor die onuitgesproken kant van werken: arbeidsongeschiktheid, pensioen, ziekte. Maar hoe benader je dat dan? Er is geen greep op het tarief, het is ieder voor zich in een markt met toch al lage tarieven. Waar moet je op terugvallen?

Caoo

Een algemene onderlegger zou een nuttig referentiepunt kunnen worden. SFA denkt nu na over de caoo. Dat is onze werktitel voor een collectieve arbeids- en opdrachtenovereenkomst als mogelijke opvolger van de huidige cao. In zo’n caoo kunnen spelregels worden opgenomen voor werkgever en werknemer alsook voor opdrachtgever en opdrachtnemer. Daarin wordt voor beide vormen van arbeid een level playing field geformuleerd, een gelijk speelveld waar alle betrokkenen zich bij thuis voelen. Zeg maar regels van ethiek en redelijkheid die voor beide vormen van arbeid gelden. Zo kan prijsconcurrentie op salaris en honorarium worden vermeden. Als arbeidsvoorwaarden geschikt zijn voor meerdere vormen van arbeid ontstaat rust, groeien partnerships, ontstaat co-creatie en wordt samen werken een volwaardige samenwerken. Een droom wellicht zegt u, maar u weet ook dat op bijna elk bureau, bij elke werknemer en zzp’er de onrust over dit onderwerp wordt gevoeld.

Sociale vangnetten

Links en rechts verschijnen betogen en voorstellen over sociale vangnetten. Overheid en werkgevers willen dat ook een zelfstandige zich fatsoenlijk kan verzekeren voor de oude dag en tegen tegenslag. Werknemers voelen de hete adem van deeltijd- en korte contracten en zzp’ers in de nek, ook zij zijn gebaat bij een speelveld dat in evenwicht is. Als er niets gebeurt, wordt iedereen speelbal van de omstandigheden. De caoo zou een gelijkwaardig speelveld kunnen creëren, gericht op een gelijkwaardige honorering voor gelijkwaardige activiteiten voor werknemer en opdrachtnemer.
En daarmee kan iedereen op zijn manier aan zijn eigen werkzekerheid werken.

Pilots

De dialoogtafels voor werknemers en zzp’ers zijn onderdeel van de piIots die moeten leiden tot bouwstenen voor een nieuwe cao, waarover eind dit jaar de gesprekken tussen de sociale partners beginnen. Er zijn ook pilots over intrapreneurschap, I-deals en andere thema’s die verband houden met arbeidsrelaties in de architectenbranche. Daarover meer in andere blogs op deze plek.

Wil je meepraten over deze thema’s, geef je dan op voor de dialoogtafel op 30 oktober of 21 november bij Stichting Fonds Architectenbureaus, info@sfa-architecten.nl. Daar kun je ook reageren. Meer informatie op www.sfa-architecten.nl. Via twitter blijf je op de hoogte van de nieuwe ontwikkelingen: @sfarchitecten

Actie abonnement de Architect

 

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels