blog

Werken in het buitenland: tricky business

Business

Architecten moeten schijnbaar steeds meer voor minder doen om te overleven. Nu de economie in Europa stagneert en in de VS het tij tegenzit, zijn architecten druk op zoek naar nieuwe markten. Werk zoeken in het buitenland lijkt een goede strategie.

Werken in het buitenland: tricky business

 

 

 

Arabische Lente

Werk tot een goede uiteinde brengen in het buitenland is echter een ander verhaal. Nog tot maart vorig jaar was bijvoorbeeld Libië een goede plek voor architecten. Nadien waren alle buitenlandse bedrijven gedwongen zich terug te trekken vanwege het groeiende politieke geweld. Veel projecten zijn als gevolg daarvan stopgezet.

Stijgende inflatie

Echter niet alleen de markten in politiek onrustige landen als Egypte en Irak zijn onvoorspelbaar. Hetzelfde geldt voor bijvoorbeeld China, dat onder schrijvende Nederlandse architecten nog altijd onverminderd populair is. Het land heeft in toenemende mate te maken met een stijgende inflatie die de huizenmarkt sterk beïnvloedt. Ook op opkomende markten als India, Qatar, Turkije, Korea, Oost-Europa en Brazilië liggen behalve grote kansen evenredig grote risico’s.

’s Lands wijs, ’s lands eer

Een ander probleem zijn de randvoorwaarden die gelden in de landen van bestemming. Deze vergen geduld en de nodige financiële buffers. Het leggen van de juiste contacten is daarom een halszaak. Nog belangrijker is het vinden van de juiste partners.

Top 100

Afgelopen week maakte het Engelse blad Building Design haar jaarlijkse top 100 van internationaal werkende bureaus bekend. Afgaande op deze lijst zijn de Nederlandse bureaus weinig succesvol in het buitenland. Op deze lijst staat namelijk geen enkele Nederlands bureau, ook OMA, niet die vier jaar geleden nog een prominente plek innam. Uitzondering hierop vormt UNStudio. Ze maakt als enig Nederlands bureau volgens BD een goede kans op een positie in de top 100 volgend jaar.

Groei in Azie

De lijst wordt aangevoerd door het bedrijf Aedas dat afgelopen jaar een fenomenale groei doormaakte in Azië en haar omzet met 25 procent zag stijgen. Bijna alle architecten die het bedrijf aannam, zijn werkzaam in China. Dit jaar verwacht het bureau vooral te groeien in de miljoenensteden in het achterland van China. Veelbetekenend is, dat Aedas vanwege de Europese schuldencrisis haar vestigingen in Turijn en Belgrado moest sluiten. Op twee en drie staan de Amerikaanse superbureaus Aecom en Gensler, die behalve in China ook goede zaken doen in landen als India en Brazilië.

Succesvolle geprofileerde bureaus

Op de lijst wemelt het van dit soort service-georiënteerde bureaus, maar dat wil niet zeggen dat bureaus met een duidelijke eigen signatuur ontbreken. Een goed voorbeeld is Foster + Partnesr die de zesde plaats inneemt en daarmee concurrenten als RMJM (13), Zaha Hadid (43) en Allies & Morrison (53) achter zich laat. Foster realiseerde afgelopen jaar twee vestigingen van de BMCE Bank in Marokko, terwijl ze in Abu Dhabi de eerste fase van Masdar City opleverde en in Dubai een toren van 80 verdiepingen. Ook deed ze het goed in de VS (hoofdkantoor Apple in Cupertino, Virgin Galactic Spaceport in New Mexico) en in Hong Kong (Kowloon Cultural District).

Globale praktijk

Foster is gezien zijn projecten in Zuid Afrika, Japan, India en Australië, evenals in Zuid Amerika en China een echte globale praktijk te noemen. Mouzhan Majidi geeft aan wat hier de voordelen van zijn: “We are unusual in being a global design practice. That wide geographical spread allows us to weather the economic uncertainties in any one region and gives us a strong position from which to move forward.” In de praktijk blijkt een sterke internationale rol de kansen van een bureau op de thuismarkt te versterken.

Internationaal werken

Geen enkele Nederlands bureau heeft deze positie vooralsnog weten te bereiken. Het zal interessant zijn te zien welke effecten stimuleringsprogramma’s als DutchDFA en NAi matchmaking hierop zullen hebben. Maar zonneklaar is ook, dat de huidige internationale positie van Nederlandse architecten een weerslag is van de beroerde institutionele organisatie van de branche. Aan ideeën geen gebrek in de delta. Nu nog graag de institutionele verankering.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels