nieuws

Interview met nieuwe rijksbouwmeester Floris Alkemade

Architectuur

“Nee, ik heb niet gesolliciteerd. Ik werd benaderd” vertelt Floris Alkemade over het recente nieuws over zijn aanstelling als nieuwe Rijksbouwmeester. “Op de vraag wat ze in mij zagen, kreeg ik terug dat ik niet alleen veel ervaring heb met architectuur, maar er ook goed over kan praten. Ik beheers het vak, maar kan er ook vanuit een ander perspectief naar kijken.” Alkemade begint officieel pas in september. De redactie van de Architect sprak hem alvast over zijn plannen en visie.

Zijn voorganger Frits van Dongen meldde eind vorig jaar zijn aftreden als Rijksbouwmeester. Genoemde reden: belangenverstrengeling. Dongen wilde meer ruimte hebben voor activiteiten vanuit zijn architectenbureau van Dongen-Koschuch en daarbij ook vrijelijk samenwerkingsrelaties aangaan met grote bouwpartijen. Alkemade sluit al bij voorbaat uit dat hij op enig moment tot dezelfde conclusie zal komen. “Ik ben vooral in het buitenland werkzaam en daar is belangenverstrengeling vrijwel onmogelijk. De projecten die in Nederland lopen, heb ik netjes gemeld.”

Niet bang voor politiek

Alkemade lijkt ook niet bang te zijn dat zijn visie wordt ondergesneeuwd door politieke belangen of een overlegcultuur. “Net als elke architect heb ik te maken met opdrachtgevers waar overleg mee moest plaatsvinden. In mijn functie als Rijksbouwmeester zal dat niet veel anders zijn. Ik kan altijd sturing geven door focus aan te brengen in thema’s die worden onderzocht.”

Afstoot-operatie rijksvastgoed

Tijdens de aanstelling van Van Dongen was herbestemming en transformatie van leegstaand vastgoed een belangrijk thema. Dat zal de komende jaren niet veel anders zijn, schat Alkemade in. “Als Rijksbouwmeester heb ik het rijksvastgoed in mijn portefeuille. Daar vindt de komende jaren een enorme afstoot-operatie plaats. Dat moet goed gebeuren. Dat sluit overigens mooi aan bij het lectoraat “Tabula Scripta” dat ik onlangs ben gestart op de Academie van Bouwkunst in Amsterdam. Hierin worden transformatie en herbestemming niet gezien als beperking, maar als een kans de potenties en de context van de plek en context te benutten. Om dit goed op te kunnen pakken zal de architect moeten kunnen reflecteren en reageren. Hij zal zich tot het verleden en het heden moeten verhouden om een nieuwe, gedurfde stap in de toekomst te kunnen zetten. Dat het vakgebied hierdoor qua schaal en inhoud verbreedt en tegelijkertijd ook qua techniek verdiept is een logische consequentie.”

Cruciale rol voor onderzoek en Atelier Rijksbouwmeester

Sowieso ziet Alkemade een belangrijke rol weggelegd voor onderzoek. “Ik zie het Atelier Rijksbouwmeester als een denktank. Er zitten goede denkers en mensen met veel praktijkkennis. Zeker in combinatie met studies die we kunnen uitschrijven weet ik zeker dat we mooie resultaten kunnen boeken.”
Hoewel hij de laatste tijd vooral bezig is met grootschalige gebiedsontwikkelingen, benadrukt Alkemade dat hij zich nog steeds bezig houdt met alle schaalniveaus van het vakgebied. In zijn functie als Rijksbouwmeester ziet hij dit als een voorwaarde om zich goed te kunnen inleven in de breedte van actuele opgaves. Hij ziet vooralsnog dan ook geen aanleiding voor een focus op gebiedontwikkeling tijdens zijn aanstelling.

Architectuur na de crisis

“Na de crisis zijn de spelregels veranderd. De architectuur ziet voor het eerst sinds 2008 tekenen van herstel, maar ondervindt ook dat het veel kracht kost om dit herstel in goede banen te leiden. Het incasseren van klappen kost geen energie, het opnieuw positioneren van een compleet vakgebied is echter een enorme opgave. De creativiteit en het ondernemerschap om dat goed te doen, vergen veel inzet. Ik ben er echter van overtuigd dat het uiteindelijk meer energie zal opleveren.”

Reageer op dit artikel

Gerelateerde tags

Lees voordat u gaat reageren de spelregels