blog

Rotterdam, Koolhaas en skateboards

Architectuur

Ongeveer anderhalf jaar geleden stond ik in de achtertuin van een gezellige rijtjeswoning in Rotterdam. Er werd een kinderverjaardag gevierd. Met een bordje pastasalade in de hand luisterde ik naar vrienden die samen als hobby een skateboardmerk hadden opgericht. Ze lichtten me in over hun laatste project. Ze hadden het idee opgevat om een skateboard te ontwerpen als eerbetoon aan hun favoriete skatespot: het evenementenplein van het museumpark in Rotterdam.

Rotterdam, Koolhaas en skateboards

Het evenementenplein zelf stelt niet veel voor. Het is in essentie een betonnen vlakte ter grootte van een voetbalveld. Het enige opvallende kenmerk is het patroon van gekleurde strepen op de grond. Een publiekstrekker is het niet, terwijl het hier toch een ontwerp betreft van OMA. Het strepenpatroon is de tot nu toe grootste uitvoering van de EU Barcode, waarin alle kleuren van de Europese lidstaten zijn verwerkt.


Het evenementenplein van het Museumpark in Rotterdam. Foto met dank aan Dufarge.

EU Barcode

Ik heb geen goede motivatie kunnen vinden waarom de EU Barcode is aangebracht op het evenementenplein. Het doet er ook niet toe. De strepen zijn er en blijken heel skatebaar. Dus dat dit patroon moest worden vertaald naar een ontwerp voor het skateboard, was duidelijk, aldus mijn vrienden. Via een gezamenlijke vriend die bij OMA werkt, hadden ze een voet tussen de deur kunnen krijgen bij de architectuurfirma. Ze wachtten nu op toestemming om de Barcode te mogen gebruiken. Die toestemming kwam er. Gewapend met het Illustrator-bestand maakten ze een grafisch ontwerp voor de onderkant van het board. Vorige week gingen de boards, in een gelimiteerde oplage van 80 stuks, in de verkoop.

 
OMA x Dufarge Flag deck is een eerbetoon aan het museumpark in Rotterdam. Foto met dank aan Dufarge.

Iain Borden

Toeval of niet, het feit dat architectuur en skateboarden in de stad Rotterdam samenkomen in een ontwerp zegt veel over het karakter van de stad. Zoals de Amerikaanse kunsthistoricus Iain Borden beargumenteert, kan skateboarden worden gezien als een manier om op actieve wijze nieuwe relaties te leggen met de abstracte stedelijke ruimte die wordt gevormd door economische activiteiten.

Nadruk op gebouwde omgeving

De naoorlogse binnenstad van Rotterdam kan bij uitstek gezien worden als de amorfe uitkomst van dit proces. Skaters gebruiken de betekenisloze ruimte in de havenstad om hun eigen netwerk van relaties te maken. Het viel me al eerder op dat de skatevideo’s die in Rotterdam worden opgenomen, de nadruk leggen op de gebouwde omgeving. En wie even zoekt, vindt meer directe links tussen de lokale skate-cultuur en architectuur. Wat te denken van ontwerpbureau Lagado en de jongeren die zich hard maakten voor de aanleg van de skate-pool op de Heemraadsingel? Ook onze eigen blogger Tijs Niessen is geboren en getogen in Rotterdam. Zijn blogs aan over – je raadt het al – de relatie tussen archtiectuur en skaten.

 
De Heemraadsingel skatepool. Fotograaf Ruben Dario Kleimeer.

“Imagining another Rotterdam”

Vorige week schreef Wouter van Stiphout een vinnig verhaal over de stad Rotterdam. Onder de titel ’How Rotterdam lost its architectural soul’ beschrijft hij hoe de onlangs opgeleverde OMA-hoogbouw ‘de Rotterdam’ de belichaming is van een meedogenloos modernisme dat alle steden op elkaar doet lijken. Met de Rotterdam heeft de stad “abandoned all hope of imagining another Rotterdam, a different city, a city just for you”. Ik vermoed dat Wouter van Stiphout geen rekening heeft gehouden met de skaters. Creativiteit, sport en spel zijn geen loze of verwaarloosbare begrippen meer in de huidige samenleving. Ze zijn via de oprichting van Het Nieuwe Instituut zelfs al doorgedrongen tot de hogere ontwerpdiscipline. Wellicht kan een onderzoek naar de wijze waarop skaters de stad Rotterdam gebruiken, een mogelijke nieuwe toekomst voor de stad uittekenen. Het feit dat de skaters er zijn, en dat ze hun stad nog omarmen, betekent dat er hoop is.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels