blog

Het is stil in Sas van Gent

Architectuur

“Het is hier wel erg stil hoor Merel”, zegt Anne aan de telefoon. Ze zit in een KROTofKANShuis in Sas van Gent. De vraag is nu of het huis nog wat kan betekenen voor het Zeeuwse vestigingsstadje. Of wanneer je het in een groter perspectief bekijkt: hoe de stad zou kunnen omgaan met leegstand. Tot 2025 komt immers nog eens tien procent van de 1870 woningen leeg te staan.

Het is stil in Sas van Gent

 

In Sas van Gent kan inmiddels van een nieuwe traditie worden gesproken: alles wat geen functie meer heeft, wordt al snel gesloopt. Zo zijn de oude bolwerken verdwenen en is het onvoorstelbaar dat hier ooit eens een suikerfabriek stond. Een andere suikerfabriek staat er nog wel, maar zijn aanwezigheid doet niets af aan de slooptraditie: er is simpelweg geen geld om hem te slopen.

Volgens Anne zit hierdoor het geheugen van de stad vooral in de bevolking en niet in de gebouwen. “Afscheid nemen van wat niet meer functioneert is onlosmakelijk verbonden met het leven van de bewoners van Sas van Gent.” Dit betekent niet dat alle sloopplannen zonder verzet tot stand komen. Maar sloop is zo in de Sassenaren gaan zitten dat het bij hun leven hoort en dat ze het veelal met een gelatenheid ondergaan.

 De lokale krant schreef een artikel over Anne’s bezoek aan Sas van Gent. Ze staat samen met de buurvrouw op de foto. 

Nieuwe (tijdelijke) bewoners voor Alexanderstraat 2

De vraag is nu: hoe kan op een goede manier afscheid worden genomen van dit huis en de andere (toekomstige) leegstaande woningen? Betekent dit dat ze ook maar moeten worden gesloopt? Of nemen ze afscheid van hun woonfunctie en krijgen ze een andere bestemming?

Om hier een antwoord op te vinden trekken 11 mensen een tot enkele weken in het huis om onderzoek te doen. Wat ze gaan doen is heel verschillend – de een schrijft, de ander fotografeert en weer iemand anders schetst – maar onderstaande wordle maakt duidelijk dat de bewoners van Sas van Gent een centrale rol spelen. Gelukkig maar.

 

Vroeger was er altijd iets te doen

Anne bewoont als eerste nieuwkomer twee weken lang het huis. Vol goede moed toog ze naar het Zeeuwse land waar ze is opgegroeid. Vroeger ging ze nog wel eens bowlen in het Bowlingcentrum de Vlaanderen in de Vlaanderen Hal. Nu is het dicht. Geen bowlingbaan, maar wel pompoensoep van de buurvrouw die een oogje in het zeil houdt.

Verschillende bewoners komen bij Anne langs voor een kopje koffie en om hun verhaal te doen: de buurman die twaalf keer per dag zijn hond uitlaat, asielzoekers die uitgerekend hier een woning kregen toegewezen, het meisje van twee blokken verder, dat het liefst de hele dag slaapt. Achteraf vertelt de buuf haar voor wie ze de volgende keer de deur maar beter dicht kan laten. Handig voor de volgende keer.


De Vlaanderenhal in Sas van Gent

Verstikkende belevenis

Tijdens haar verblijf beklemt de stilte Anne meer en meer, zo lees ik op haar blog. “Wat van te voren een retraite-achtige ervaring leek, komt nu over als een verstikkende belevenis. Het ontbreken van een achtergrondruis van stemmen, auto’s, fietsers en voorbijgangers laat elk minuscuul geluid klinken als een oorverdovend geraas: het zoemen van de lamp, het tikken van de verwarming en de klok van de buurvrouw die trouw elk uur laat weerklinken.”

Visiting critics

Om de stilte te doorbreken komen zogenoemde visiting critics langs, waaronder Jetske en ik. Het laatste weekend van Anne’s verblijf rijden wij dwars door Nederland en over de hobbelige Belgische wegen naar Alexanderstraat 2. Voor twee dagen nemen wij onze intrek in het huis vol met meubels die herinneren aan onze grootouders.

’s Nachts moet ik wennen aan het pikkedonker. Weinig lichtvervuiling in Sas van Gent. Tijdens ons verblijf krijgt het plan van Anne steeds meer scherpte. De nevel aan leegstaande woningen gaat ze met ‘liefdevolle verwaarlozing’ te lijf.


Anne en Jetske op zaterdagochtend hard aan het werk

Op de website van KROTofKANS kun je de belevenissen van de nieuwe bewoners van Alexanderstraat 2 lezen. Ook vind je hier meer informatie over andere KROTofKANShuizen in de regio Sas van Gent-Terneuzen.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels