blog

Powerhouse voert politiek van detaillering

Architectuur

Voor de architectuur was het een prima weekeinde. In Eindhoven kwamen duizenden mensen af op de Dutch Design Week, met boeiende tentoonstellingen in Design Academy, Designhuis en op Strijp-S. Op zaterdag opende in Roermond het Cuypershuis en op vrijdag werd in het stadhuis van Rotterdam de Maaskantprijs voor Jonge Architecten uitgereikt aan Nanne de Ru die samen met Charles Bessard de oprichter van Powerhouse Company is.

Powerhouse voert politiek van detaillering

Grondigheid en samenwerking

In zijn lofprijzing roemde burgemeester Aboutaleb de grondigheid van Nanne de Ru, zijn bereidheid om gezamenlijke activiteiten te ondernemen en de verantwoordelijkheid die hij voelt voor de eindgebruikers van zijn gebouwen. Hij verbaasde zich over de vele vriendschappen die De Ru in een competitieve branche als de architectuur er op na houdt. Realisatie is volgens Aboutaleb de belangrijkste kracht van Powerhouse.

ADHD generatie

Aansluitend voerde Chris van Langen het woord die met Anna Vos en Don Murphy de jury vormde. Hij zette Powerhouse af tegen de jongste generatie. Volgens Van Langen is de huidige generatie jonge architecten zeer energiek, zoekt ze nadrukkelijk de breedte van het vak op en vertoont ze prettige trekjes van promiscuïteit. Maar ze kent weinig focus, aldus Van Langen. De jonge generatie is “een veelvraat met ADHD-trekjes” en slaagt er niet in “ook echt ergens in te excelleren”.Nanne de Ru combineert daarentegen een breed werkterrein met een grote zeggingskracht van zijn ontwerpen en is daarmee een buitenbeentje in de huidige ADHD-generatie.

Weerlegging Koolhaas

Nog een stapje verder in deze richting gaat criticus Hans Ibelings in een artikel dat is opgenomen in het bij Hatje Cantz verschenen prachtboek Ouvertures, waarin het juryrapport overigens niet is opgenomen. Volgens hem weerleggen de architectonische ruimtes van Powerhouse de stelling van Rem Koolhaas, dat wanneer er niets is, alles mogelijk is en wanneer er architectuur is, niets mogelijk is. Ibelings brengt dit terug tot een “anything goes” en stelt daar Powerhouse’s vermogen tegenover om met “all constraints” om te gaan.

Hersenspoeling

Naar mijn gevoel is de afstand tot OMA minder groot als Ibelings ons probeert te doen geloven. De Ru en Bessard volgden hun opleiding op het Berlage Instituut en zetten hun eerste stappen in het vak bij respectievelijk OMA en Jean Nouvel. Zowel de gekozen naam als hun ontwerphouding (denken en doen) passen binnen de traditie die deze architecten vertegenwoordigen. Al lezend geven ze je soms het idee dat ze er een herenspoeling hebben ondergaan. Het is haast aandoenlijk om te lezen hoe ze op een gegeven moment genoeg hadden van alle research en hoe enthousiast ze bijvoorbeeld zijn over de ontdekking van de zon en hoe deze een rol speelt in het ontwerp. Toch zetten ze zich nergens af tegen hun leermeesters.

How to kill your father

In de tekst ‘Ouvertures’ (opgenomen in het gelijknamige boek) leggen ze op een heldere manier verantwoording af over de weg die zij tot nu toe door de architectuur hebben gevolgd. Toen ze hun bureau begonnen, wilden ze geen keuze maken tussen denken en doen, het dilemma waar zij zich tijdens hun werkzaamheden bij OMA en Jean Nouvel voor zagen gesteld. Denken betekent denken over engineering en details, doen betekent een bouwproces ontwerpen en aannemer selecteren, aldus De Ru en Bessard. Architectuur staat gelijk aan het moment van creatie, het doen, het punt waarop een gedachte wordt getransformeerd in materie en vervolgens wordt getest.

Herwinnen van positie

Powerhouse maakt duidelijk dat architectuur een deel van haar verloren positie kan terugwinnen door zich te verdiepen in engineering en detaillering en door zich nadrukkelijker te bemoeien met het bouwproces. Dat is een prachtige stelling en alleen om die reden al verdienen Bessard en De Ru de prijs. Het maakt zeer nieuwsgierig naar de wijze waarop ze zelf dit doen beoefenen. Het boek voorziet daar tot op zeker hoogte in. Het bevat veertien projecten die op conventionele wijze zijn toegelicht. In totaal zijn slechts twee detailtekeningen opgenomen.

Woonhuizen

Powerhouse heeft een bescheiden oeuvre dat voor het grootste deel uit woonhuizen bestaat. Opmerkelijk is, dat het geen verbouwingen betreft, maar buitengewone opdrachten op droomlocaties. In hun in Ouvertures opgenomen essay geven Nanne en Charles ruiterlijk toe dat ze dankzij hun opdrachtgevers een volledig proces van ontwerp tot uitvoering konden draaien. Dat is uitzonderlijk, zelfs in villabouw.

Taboe

Wie waren deze opdrachtgevers? Hoe wisten de jonge ontwerpers deze markt aan te boren? Waarom gaven zij de architecten de gedroomde, integrale opdrachten? Hoewel de ontwerpers kwistig met namen strooien en bijvoorbeeld wijzen op de rol die Kaufman voor Richard Neutra, of Rolf Fehlbaum voor Zaha Hadid speelde, blijven hun eigen opdrachtgevers buiten beeld. Maar ook hoe de processen zijn ingericht en of de gebouwen inmiddels de test hebben doorstaan, komt niet aan de orde.

Reguliere productie

Powerhouse streeft naar een directe en “handen uit de mouwen” architectuur. Vooralsnog putten ze uit dezelfde rijke clientèle als de veel bekritiseerde sterarchitecten. Het zal interessant zijn om te zien hoe Powerhouse de stap gaat maken naar de reguliere productie en of zij hierin hun boeiende stelling [of focus] overeind weet te houden.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels