blog

Natuurlijke architectuur

Architectuur

Groen blijkt steeds meer een profijtelijke business te zijn. Maar duurzaamheid is ook een esthetische vraag en vereist een culturele omslag.

Natuurlijke architectuur

 

 

 

 

 

Op weg naar Groningen afgelopen vrijdag, kocht ik op Utrecht centraal een exemplaar van de Harvard Business Review, met als thema hoe groen winstgevend kan worden gemaakt. De bijdragen in dit blad trekken zich weinig aan van de klimaatscepsis die alom wordt vernomen nu in het IPPC klimaatrapport storende fouten zijn aangetroffen. Deze zijn inmiddels ook tot Nederland doorgedrongen. In Nederland is het planbureau belast met de opgave deze misverstanden eens en voor altijd uit de wereld zijn te helpen.

Echter zoals Al Gore onlangs in de New York Times schreef, de klimaatverandering laat zich niet wegpoetsen achter scepsis en diplomatiek gegoochel met woorden. In het IPPC rapport zijn weliswaar storende fouten gemaakt (en passant geeft Al Gore de Nederlandse regering een veeg uit de pan), maar de consensus over het broeikaseffect is niet veranderd. De crisis wordt alleen maar groter, aangezien we doorgaan dagelijks meer dan 90 miljoen ton vervuiling de atmosfeer in te pompen.

De auteurs in de Harvard Business Review laten er in ieder geval geen enkel misverstand over bestaan. Zolang bedrijven en bureaus de klimaatverandering als een sociale kwestie blijven zien en niet als een zakelijk probleem zullen ze de grote verliezers zijn voor de komende tijd. Met filantropie kom je er niet, houden Michael Porter en Forest Reinhardt hun lezers voor, je hebt een strategie nodig.

Blog Natuurlijke architectuur
Illustraties:Harvard Business Review

Bedrijven dienen hun klimaatgerelateerde kosten goed te managen, hun kwetsbaarheid als het gaat om duurzaamheid goed in kaart te brengen en zouden moeten trachten producten te creëren die de klimaatvraag op innovatieve wijze exploiteren. Om tot een effectieve strategie te komen dienen ze van binnen naar buiten en van buiten naar binnen te kijken. Zo kun je impact van je handelingen op het klimaat in beeld brengen, maar ook de effecten van de klimaatverandering op je bedrijf traceren.

Maar welke strategieën? Erg interessant artikel in dit verband vind ik het verhaal van Hawken, Lovins en Lovins over ‘natuurlijk kapitalisme’ dat alweer dateert uit 1999. In dit systeem worden de waarden van de ecosystemen (water, atmosfeer, klimaat, enz) wel meegenomen. Want als je dat niet doet, dan doe je niets aan het verminderen van de afvalproductie. Verschillende strategieën vormen een wenkend perspectief. In de eerste fase moeten bedrijven de productiviteit van natuurlijke bronnen vergroten. Daarna moeten ze ophouden afval te produceren en hun kringlopen sluiten, vergelijkbaar met C2C van Michael Braungart en William McDonald. Ook dienen ze hun verdienmodel te veranderen, van het verkopen van producten naar het leveren van diensten. Tot slot zouden bedrijven moeten gaan investeren in natuurlijk kapitaal. Op deze wijze is “natuurlijk kapitalisme” zowel noodzakelijk als winstgevend, aldus Hawken, Lovins en Lovins.

De auteurs in de Harvard Business Review gaat echter wel gemakkelijk voorbij aan het gegeven dat duurzaamheid ook een esthetische vraag is en een culturele omslag vereist. Natuur is immers geen gegeven maar een door mensen gemaakt fenomeen. De vraag is dan ook en vooral, welke natuur we eigenlijk wenselijk achten. Hier ligt een mooie taak voor de architectuur. Komende tijd kan ze zich de tanden stuk bijten op de vraag wat de culturele logica van duurzaamheid betekent voor de gebouwde omgeving, hoe ze daarin tot uiting komt en hoe ze is te vertalen in de ervaring van de alledaagse leefwereld. Dit niet alleen uit noodzaak, maar vooral als uitdrukking van een nieuw stedelijk ontwerp.

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels