blog

Prijsvraag Stadskantoor Rotterdam farce

Architectuur

Moet je voor architectuur naar Rotterdam of is het slecht gesteld met de bouwkunst in de stad van de handen uit de mouwen? Er zijn bizar genoeg voldoende aanwijzingen dat beide stellingen waar zijn.

Prijsvraag Stadskantoor Rotterdam farce

De bouwwereld ziet voor de vierde achtereenvolgende keer Rotterdam als de meest toonaangevende stad van het land, op de voet gevolgd door Amsterdam en vervolgens een pak steden waar zowel Groningen. Almere als Maastricht toebehoren.

Jammer genoeg vertelt de enquête van USP niet waar Rotterdam haar populariteit aan heeft te danken. Wel wordt duidelijk dat de stad haar toppositie vooral inneemt dankzij de stemmen van architecten en installateurs.

Mogelijk speelt Rotterdams dadendrang hierbij een rol. Alsof het geen crisis is, bouwt de stad rustig door. Tot de jongste wapenfeiten behoren de oplevering van het nieuwe metrostation bij Centraal Station, de aanbouw van de Nieuw Rotterdam door OMA-Rem Koolhaas op de Wilhelminapier en de aanleg van de Tweede Maasvlakte.

Minder voorspoedig gaat het in de binnenstad van Rotterdam. Om minder afhankelijk te zijn van de haven, wil de gemeente de creatieve sector uitbouwen en het stadscentrum met economische functies te versterken. Op beide gebieden heeft Rotterdam een flinke achterstand.

Het besluit om een groot aantal culturele instellingen vanuit het centrum te verwijzen naar de periferie, stuit dan ook alom op onbegrip. Het jonge Rotterdamse bureau Zus noemt de uitplaatsing van Luxor, Venster en AvB zelfs een regelrechte blunder.

Search Stadskantoor Rotterdam
De ontwerpen voor het Stadskantoor van Search (links) en Mecanoo (rechts) werden gepasseerd door de beoordelingscommissie.

Nog bonter maakt het Rotterdamse stadsbestuur het bij de prijsvraag voor het Stadskantoor. Een week later dan aangekondigd nam het College van Burgermeester en Wethouders het besluit dat Rem Koolhaas het nieuwe stadskantoor mag gaan uitvoeren.

Dit was verrassend omdat het plan van OMA in de publieksenquête slechts vierde werd en Search met 29 procent van de stemmen veruit het populairst was. De door het College ingestelde beoordelingscommissie die onder leiding stond van NAi directeur Ole Bouman, vond het laatste plan echter “te excentriek”. Niemand begrijpt wat daarmee wordt bedoeld.

Met het nieuwe stadskantoor koestert de gemeente grote ambities. Zo moet het het meest duurzame gebouw van Nederland worden en mag het niet meer kosten dan 65 miljoen. Twee aspecten waarop het ontwerp van Koolhaas bepaald niet hoog scoort. Het geprefabriceerde “structuralistische” staalskelet is gillend duur en ook voor Rotterdam onbetaalbaar. De performance op milieugebied is gewoontjes. OMA stond tot nu toe niet bekend als bureau dat serieus met deze thematiek bezig was.

Wat ook niet helpt zijn geruchten dat Koolhaas na indiening van de plannen als enige nog mocht doorwerken. Uiteraard wordt dit ontkend. Maar hoe vallen de verschillen te verklaren tussen Koolhaas eerste ontwerp en het huidige voorstel?

Het lijkt er op dat Rotterdam opnieuw een echte OMA wilde. De status van architectuurstad nummer een is zo wel gebouwd op een heel dun fundament.

Harm Tilman

Wilt u reageren h.tilman@sdu.nl

Reageer op dit artikel
Lees voordat u gaat reageren de spelregels